Файл: Ііі тосан бойынша жиынты баалауа арналан тапсырмалар.docx

ВУЗ: Не указан

Категория: Не указан

Дисциплина: Не указана

Добавлен: 10.01.2024

Просмотров: 258

Скачиваний: 1

ВНИМАНИЕ! Если данный файл нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам.

ІІІ ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ТАПСЫРМАЛАР

    1. А «17 (VII), 16 (VI), 15 (VI), 14 (IV) - топ элементтері және олардың қосылыстары» бөлімі бойынша жиынтық бағалау


Оқу мақсаты

9.3.3.5 Аммиак өндірісінің үдерісін сипаттау

9.2.1.16 Аммиакты алуды қасиеттерін мен қолданылуын түсіндіру

9.2.1.23 Фосфор және оның қосылыстарының жалпы химиялық қасиеттерін түсіндіру

        1. Топта галогендер қасиеттерінің өзгеру заңдылықтарын болжау

        2. Хлордың химиялық қасиеттерін сипаттау: металдармен, сутекпен және галогенидтермен әрекеттесуі

9.2.1.24 Кремнийдің қолданылу аймағын және оның жартылай өткізгіш ретінде қолданылуын түсіндіру

Бағалау критерийі

Білімалушы

  • Өнеркәсіптік масштабтарда аммиактың қолайлы шығымына ықпал ететін факторларды қолдануды дәлелдейді

  • Аммиакты алу үрдісіндегі реагенттер мен катализаторды сәйкестендіреді

  • Фосфордың аллотропиялық модификацияларының физикалық сипаттамаларындағы айырмашылықты түсіндіреді

  • Эксперименттік деректерді салыстырады және галогендерді топтағы белсенділігіне сәйкес анықтайды

  • Кремнийдің жартылай өткізгіштік қасиеттерін бағалайды

Ойлау дағдыларының деңгейі

Білу және түсіну Қолдану

Орындау уақыты

20 минут

Тапсырма


  1. Аммиакты Габер процесі арқылы өндіреді.

Азот пен сутегі арасындағы реакция келесі жағдайды жүреді:

  • 200 атмосфералық қысым;

  • Темір катализатор;

  • 400-450оС температура;

(а) Азот газының көзі болып табылады?

  1. Ауа

  2. Мұнай

  3. Топырақ

  4. Нәруыз

(b) Габер процесінде орын алатын реакция теңдеін жазыңыз. (с) Аммиактың жай заттардан түзілуі қайтымды үрдіс.

Кестеде600°С-татепе-теңдікқоспадағыаммиакүлесініңқысымғатәуелділігікөрсетілген.

Аммиак үлесі

8

12

15

20

Қысым/ атм.

200

300

400

500
і.Несебептіқысымартқансайынқоспадағыаммиактыңмассалықүлесіартатынынтүсіндіріңіз:іі.Габерпроцесінетөментемператураныпайдаланудыңбірартықшылығынжәнебіркемшілігінкөрсетіңіз:

  1. Диаграммада аммиак өндірісі кезінде жүзеге асатын процестер көрсетілген.

крекинг







W заты

сутек

Катализатор Y

фракция




Аммиак

Х заты

азот



W,Xзаттарымен Yкатализаторын анықтаңыз:




W

X

Y

A

ауа

мұнай

темір

B

ауа

мұнай

ванадий (V) оксиді

C

мұнай

ауа

темір

D

мұнай

ауа

ванадий (V) оксиді


  1. Суретте фосфордың екі аллотропиялық түр өзгерістері көрсетілген.
(а)Екіаллотропиялықтүрөзгерістіңқайсысыжоғарытемпературадабалқиды?Өзжауабыңыздытүсіндіріңіз:(b) і. Фосфордың А аллотропиялық түр өзгерісінің жану реакция теңдеуін құрыңыз:іі.Алынғанөнімдісуғаерітіп,лакмустамызғандаерітіндіқандайтүскебоялады?

  1. Галогендердің алмасу реакциялары кестеде көрсетілген:

Тәжірибе

Галоген

қосылған




Галогенидтер ерітіндісі

Х

Y-

Z-

1

X2

-

Y2 алмасады

Z2 алмасады

2

Y2

Реакция жүрмейді

-

Реакция жүрмейді

3

Z2

Реакция жүрмейді

Y2 алмасады

-

  1. X, Y және Z галогендерін анықтаңыз:




X

Y

Z

A B C

D

Br Br Cl

Cl

Cl I

Br I

I

Cl I

Br

  1. Астат (At) периодтық кестенің VII тобында орналасқан элемент. Болжаңыз:

    1. 20 °С кезінде оның агрегаттық күйі:

    2. түсі:

    3. атомдық радиусы: _


  1. (i) қатты калий йодидіне концентрлі күкірт қышқылын тамшылатып қосқан кезінде көрінетін өзгерістерді сипаттаңыз:
ii)Хлорменсудыңәрекеттесуреакциятеңдеуін жазыңыз:Жалпыкоэффициенттерқосындысы:

  1. (а) Осы заттардың қайсысы хлормен әрекеттеспейді:Na, CaF2, KI, H2 және «Х» белгісімен белгілеңіз:




Na

CaF2

KI

H2

Сl2












(b)Мүмкінболатынреакциятеңдеулерінжазыңыз:

  1. Транзисторлар мен диодтар кремний пластиналарынан жасалған жартылай өткізгіштер болып табылады.
(а)Кремнийдіңменшіктіжартылайөткізгіштікқасиеттеріқандайекенінтүсіндіріңіз:(b)Кремнийдіңжартылайөткізгіштікқасиеттерінжақсартатынқоспалықоспалартуралыбілімді ескереотырып, кестені толтырыңыз:

Жартылай өткізгіштің түрі

Қоспа

Негізгі заряд тасымалдаушы

n- типті







p-типті






(с) Бес валентті фосфор атомдарын кремнийге қосқанда, кремнийдің электрөткізгіштігіқалайөзгереді?Неліктен?Фосфорқоспаныңқайтүрінежатады?Жауабыңыздықоспадағыэлектрондықөтусызбанұсқасыбойыншашарттыбелгілерінкөрсетеотырып,

дәлелдеңіз:



Бағалау критерийі

Тапсырма



Дескриптор

Балл

Білімалушы

Өнеркәсіптік масштабтарда аммиактың қолайлы шығымына ықпал ететін факторларды қолдануды дәлелдейді

1

аммиакты өнеркәсіптік өндіру кезіндегі

азот көзін көрсетеді;

1

Габер процесін көрсететін теңдеуді

құрастырады;

1

Ле Шателье-Браун принципі бойынша қысым жоғарылаған кезде қоспадағы аммиактың үлесінің ұлғаю себебін

дәлелдейді;

1

Габер процесінде төмен

температураны

1

пайдаланудың кемшіліктерін дәлелдейді;

Габер процесінде төмен

температураны

1

пайдаланудың артықшылығын

дәлелдейді;

Аммиакты алу үрдісіндегі реагенттер мен катализаторды

сәйкестендіреді

2

аммиактың өнеркәсіптік синтезі кезінде реагенттерді және пайдаланылатын катализаторды салыстырады;

1

Фосфордың аллотропиялық модификацияларының физикалық сипаттамаларындағы айырмашылықты түсіндіреді

3

құрылымы бойынша жоғары балқу температурасы бар фосфордың аллотропиялық модификациясын

таңдауды түсіндіреді;

1

(а) тармағындағы аллотропиялық модификацияның жану реакциясының

теңестірілген теңдеуін құрастырады;

1

(b) тармағындағы жану өнімін суда

еріткенде көрсеткіштің түсін көрсетеді;

1

Эксперименттік деректерді салыстырады және галогендерді топтағы белсенділігіне қарай анықтайды

4

эксперименттік деректерді салыстырады

және топтағы белсенділігіне сәйкес Х галогенін анықтайды;

1

эксперименттік деректерді салыстырады

және топтағы белсенділігіне сәйкес Y галогенін анықтайды;

1

эксперименттік деректерді салыстырады және топтағы белсенділігіне сәйкес Z

галогенін анықтайды;

1

Хлормен әрекеттесетін

қосылыстарды анықтайды

5

келтірілген тізбеден хлормен

әрекеттеспейтін қосылысты анықтайды;

1

Кремнийдің жартылай өткізгіш қасиеттерін бағалайды

6

кремнийдің кристалдық торының сипаттамаларын ескере отырып,

жартылай өткізгіштік қасиеттерін дәлелдейді;

1

n-түрге арналған қосымша қоспаны және негізгі зарядты тасымалдаушыны

көрсетеді.

1