ВУЗ: Не указан
Категория: Не указан
Дисциплина: Не указана
Добавлен: 11.01.2024
Просмотров: 184
Скачиваний: 1
ВНИМАНИЕ! Если данный файл нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам.
Қош келдіңіздер!
Жұмбақ шешу:
1. Екі басты айдаһар Бәрін қырып жояды. Екі аяқпен жер тіреп. Қағазды жеп қояды.
2. Артық кемдi теңестiрер,
Дәндi де өзi жемес бiрер.
3. Жансыз жарады,
Жанды ұрады.
4. Жетпіс аяқ бауырында,
Екі қолы жауырында,
Тындырады істі ол,
Жеңілін де, ауырын да.
Жай механизмдерҰқсастықты табыңдар?Жай механизмдер7.2.4.1 – «Механиканың алтын ережесін» тұжырымдау және қарапайым механизмдердің қолданылуына мысалдар келтіру;7.2.4.2 – күш моменті ұғымынының мағынасын түсіну .Күтілетін нәтиже:- жай механизм түрлерін біледі;
- жай механизмдердің жұмыс істеу принципін түсінеді;
- табиғаттағы, тұрмыс пен техникадағы жай механизмдердің қолданылуына мысалдар келтіре алады.
- механиканың «алтын ережесін» тұжырымдай алады.
Физикалық терминдер
- Жай механизмдер, рычаг, күш моменті, тіреу нүктесі, күш иіні, моменттер ережесі, иіндік (рычаг), жылжымайтын блок, жылжымалы блок, шығыр, иінді таразылар, көлбеу жазықтық.
Физикалық сөздік
3 топқа бөлу
Тұрмыстық құралдар арқылы:
1- топ - “Бұрауыш”,
2- топ - “Тістеуік”,
3-топ - ”Қайшы “.
Үй тапсырмасын қайталау : Оқушылар өткен тақырып бойынша сұрақтарға жауап береді. Өтілген тақырыптар бойынша парақта семантикалық карта беріледі. Бұл сұрақтарға ИЯ немесе ЖОҚ деп жауап береді.| Сұрақтар | Жауабы |
| |
| 2. Дененің қозғалу салдарынан туындайтын энергия потенциалдық энергия деп аталады | |
| |
| 4. Денелердің әрекеттесуінен туындайтын физикалық шама -күш | |
| - Кинетикалық энергияны есептеу 5. формуласы | |
| 6. 1 киловатт (1кВт)=1000 Вт=103Вт-қа тең. | |
| 7. - Деформацияланған серіппенің кинетикалық энергиясы. | |
| 8. Дененің тірекке түсіретін күшті салмақ деп атйды. | |
| 9. Күштің өлшем бірлігі – Джоуль | |
| 10. Жұмыстың уақытқа қатынасы қуат деп аталады |
| Сұрақтар | Жауабы |
| Ия |
| Жоқ |
| Ия |
| Ия |
| ИЯ |
| Ия |
| Жоқ |
| Ия |
| ЖОҚ |
| ИЯ |
Механизмдер
Жай механизмдер
- Құрылыс салуда, күнделікті өмірде күрделі техникалық қондырығылар көп болғанмен олар жекелеген қарапайым бөліктері ретінде жай механизмдер деп аталатын көптеген құралдар қолданады. Олар – иіндік, көлбеу жазықтық, блок.
Тапсырмалар
1- топ - “Бұрауыш”- негізгі мәлімет: күш моменті, иіндік.
2- топ - “Тістеуік” – блок, және оның түрлері.
3-топ - ”Қайшы “ – көлбеу жазықтық.
1 - топ. Негізі мәлімет.
- Қозғалмайтын тіреудің немесе біліктің (осьтің) төңірегінде айнала алатын кез келген дене иіндік (рычаг) деп аталады.Тіреу нүктесінен күштер орналасқан түзулерге түсірілген перпендикулярдың ұзындығын күш иіні деп атайды. Түсетін күштің өз күш иініне көбейтіндісі күш моменті деп аталады: M=F*d. Өлшем бірлігі:1 Ньютон*1 метр=1Н*1м=1Н*м
Пирамида құрылысында иіндіктің қолданылуы
Жай механизмдерИіндік дегеніміз- қозғалмайтын тіреудің немесе біліктің төңірегінде айнала алатын кез- келген денеl1 – P күшінің иініl2 – F күшінің иіні Иіндіктің айналу осі өтетін О нүктесін тіреу нүктесі деп атайды.Күш иіні дегеніміз- тіреу нүктесінен әрекет ететін күш орналасқан түзуге жүргізілген перпендикуляр ұзындығы.
Иіндік
Иіндіктер құрылыста, тұрмыстаАдам бойындағы иіндік
| | | |
| |
Блокқа мысал
Көлбеу жазықтықКөлбеу жазықтыққа мысал
Баспалдақ
Жай механизмдер
- Күштен ұтыс береді
- Қашықтықтан ұтыс береді
- Күш әрекетінің бағытын өзгертеді.
Біліміңді тексер.
сынаиіндікиіндікиіндікБіліміңді тексер
бұрандаиіндіксынаиіндік№1 сұрақ
Күш моментін қандай формуламен анықтайды?АDСВҚайталау үшін тест сұрақтары:№2 сұрақ
Күштің моментінің өлшем бірлігі?АDСВ№3 сұрақ
ОКүштің әрекетінен кейін рычаг қалай айналады?АDCтөменсағат тілімен бағыттасСағат тіліне қарама-қарсы бағытталадыоңғаВ1 есепРычаг тепе – теңдікте болуы үшін А нүктесіне қандай күш түсіру керек?Берілгені: l1=4cм=0,04м F1 l1= F2 l2l2=0,01м F1=4H F2-?2 есепРычагтың иіндерінің қатынасы 10:1. Оның ұзын иініне әсер ететін күш 150Н- ға тең болса, онымен ауыр жәшікті 12 см биіктікке көтергенде қанша жұмыс істеледі?Берілгені:Ғ1=150Н һ=12 см =0,12м A=? 1 есепЖауаптарБерілгені: формула: шешуі: l1=4cм=0,04м F1 l1= F2 l2 F2=4H*l2=0,01м F1=4H F2=F1 l1 /l2 Жауабы: Ғ2=1НF2-?Жауаптар2 есепҒ1=150Н һ=12 см =0,12м А-? A=150H *0,12м*10м=180Джl1 l2Жай механизмдер табиғаттаАрхимеда құрылығылары
«- Рычагпен мен тіпті жерді де көтере аламын, тек маған тіреу нүктесін ғана тауып беріңіз».(Прокл, V ғасыр)