ВУЗ: Не указан
Категория: Не указан
Дисциплина: Не указана
Добавлен: 11.09.2021
Просмотров: 1321
Скачиваний: 3
Әлеуметтану ғылымының объектісі қоғам, адам және олардың арасындағы қатынастардың орын алатындығы болғандықтан ол туралы көптеген ойшылдар өздерінің еңбектерінде бұқара қауыммен ой бөлісе бастады. Сол еңбектердің бірі “Қоғам және қоғамдардың” авторы.+Э. Шилз;
Әлеуметтану ғылымының объектісі қоғам, адам және олардың арасындағы қатынастардың орын алатындығы болғандықтан ол туралы көптеген ойшылдар өздерінің еңбектерінде бұқара қауыммен ой бөлісе бастады. Сол еңбектердің бірі “Капиталдың” авторы.+К.Маркс;
Әлеуметтану ғылымының объектісі қоғам, адам және олардың арасындағы қатынастардың орын алатындығы болғандықтан ол туралы көптеген ойшылдар өздерінің еңбектерінде бұқара қауыммен ой бөлісе бастады. Сол еңбектердің бірі "Протестант этикасы және капитализм рухының"авторы.+М. Вебер;
Әлеуметтану ғылымының объектісі қоғам, адам және олардың арасындағы қатынастардың орын алатындығы болғандықтан ол туралы көптеген ойшылдар өздерінің еңбектерінде бұқара қауыммен ой бөлісе бастады. Сол еңбектердің бірі "Өз –өзіне қол жұмсаудың" авторы.+Э.Дюркгейм;
Әлеуметтану ғылымының объектісі қоғам, адам және олардың арасындағы қатынастардың орын алатындығы болғандықтан ол туралы көптеген ойшылдар өздерінің еңбектерінде бұқара қауыммен ой бөлісе бастады. Сол еңбектердің бірі "Әлеуметтік және мәдени мобильдіктің" авторы.+П.Сорокин;
Әлеуметтану ғылымының өз ішінде белгілі бір мәселелермен шұғылданатын салалары жеткілікті. Мәселен, этнос әлеуметтануы, саяси әлеуметтану, білім беру әлеуметтануы. Ал тұрғындардың кәрілік проблемасын өз алдына мәселе етіп қарастырып, сол саладағы қайшылықтарды шешуге тырысатын әлеуметтанудың саласын қалай атайды?+геронтосоциология
Әлеуметтану ғылымының пайда болуына және оның алға қарай дамуына үлкен үлесін қосқан әлеуметтанушы, яғни "Социологияның атасы" деп Дюркгейм кімді атады?+О. Конт;
Әлеуметтану ғылымының тарихына көз салсақ, әлеуметтанушылардың көпшілігінің отбасы және неке мәселелері төңірегінде ой қалдырғанын көруге болады. Бұрыңғы ССРО аймағында отбасылық- некелік қарым-қатынастар аясында әлеуметтік зерттеулерді жүргізген біршама әлеуметтанушылар болды. Солардың ішінен ең көрнектісі деп кімді айтуға болады?+О.Конт
Әлеуметтану ерте заманда қоғамның жағдайын қарастыратын сала ретінде қалыптасқан. Антикалық дәуірдің алғашқы әлеуметтанушылары деген атқа ие болған әлеуметтік философтарды атаңыз+ Платон, Аристотель
Әлеуметтану зерттеулері дағдарыс кезеңінде конституциялық емес кұралдар арқылы байлыққа жету жөнінде жалпы пікірдің болуын анықтайды, оның негізі етіп нелер алынады?+ еңбек құндылықтары мен оның негізгі функцияларының өзгеруі (ақша табу, жоғары - әлеуметтік мәртебеге жету)
Әлеуметтану зерттеуі құқықтық сананың қайсысының мынаған жақындық фактісін тіркейді?+ саяси санаға
Әлеуметтану қоғам өмірін реттеуде әлеуметтік құрылымға көп көніл бөледі. Әлеуметтік құрылымның басты элементтерінің бірі әлеуметтік топтар. Осылардың бірлесіп өмір сүрулерін ұйымдастыру мен реттеп отырудың тарихи қалыптасқан тұрақты формаларының бірі?+белгілі бір қоғам өлшемдері және типтелінуі
Әлеуметтану қоғамды зерттеуде ондағы қалалық өмірге көп көңіл бөледі яғни урбанизациялануға. Әлеуметтану пәні урбанизациялануды екі жақты қарастырады. Урбанизация эконмиканың өсуін тұрақтандырса екінші жағынан демографияның өсуіне кері ықпалдарын да тигізе бастайды, яғни қоғамның шағын ошағы іспеттес отбасына тигізер ықпалы жоғары. Сондықтанда қазіргі қоғамға тән отбасының көрінісі қалай болмақ?+шағын отбасы (нуклеарлық)
Әлеуметтану қоғамның әлеуметтік-тарихи құбылыстарының субъективтік жақтарын, нақтылы айтсақ, адамның іс-әрекетінде, қызметінде оның мұң-мұқтажын, талап-тілегін, қажеттілігін, мақсатын, т.б. әр уақытта ескеріп отыру керек деп айтқан.+М. Вебер;
Әлеуметтану қоғамның әлеуметтік-тарихи құбылыстарының субъективтік жақтарын, яғни адамның іс-әрекетінде, қызметінде оның мұң-мұқтажын, талап-тілегін, қажеттілігін, мақсатын, т.б. әр уақытта ескеріп отыру керек деп айтқан.+ М. Вебер;
Әлеуметтану қоғамның жеке салаларын, кішігірім жүйесінің қызметтері туралы теория ретінде қарастырады және жеке білім саласында бірқатар қызмет атқарады. Соның ішінде диагностикалық әдістер қандай тәсілдер арқылы анықталады.+жағдайды анықтайтын тесттерді жүргізу;
Әлеуметтану қоғамның пайда болуының, ондағы әлеуметтік байланыс, қатынастардың, алуан түрлі әлеуметтік адам бірліктерінің, ұйым, мекемелердің, институттардың, құбылыстардың, процестердің дамуының жалпы заңдылықтарын зерттейтін ғылым. Әлеуметтанулық танымның объектісі-қоғам. Ал әлеуметтанудың пәні+тұрақты әлеуметтік құрылымдар;
Әлеуметтану қоғамның пайда болуының, ондағы әлеуметтік байланыс, қатынастардың, алуан түрлі әлеуметтік адам бірліктерінің , ұйым, мекемелердің, институттардың, құбылыстардың, процестердің дамуының жалпы заңдылықтарын зерттейтін ғылым. Олай болса, әлеуметтану ғылымының негізгі ұғымдарын, категорияларын төмендегі жауаптардан корсетіңіз.+әлеуметтік жүйе, әлеуметтік құрылым, әлеуметтік институт, әлеуметтік процестер мен өзгерістер;
Әлеуметтану мәдениетті белгілі бір адамдар үшін ортақ мінез- құлық нормалары мен үлгілері, сенімдер мен адамгершілік құндылықтарының жиынтығы ретінде түсіндіреді. Бұл жүйе қоғам мүшелеріне не істеу керектігін, оны қалай істеу керектігін және қандай жағдайда өзін қалай ұстау керектігін белгілейді. Бірақ қоғамда үстемдік етуші мәдениет құндылықтарын қабыл алмайтын адамдар тобы да кездеседі. Олар жалпы мәдениет өлшемдері мен құндылықтарына қарсылық білдірмейді. Олардың өзіндік құндылықтары бар, олар: жалпы қабылданған біршама ерекшелікті, мінез- құлықтың ерекше ережесі мен үлгілері, киім- кешек стилі, қарым- қатынас мәнері. Мұндай мәдениетті қалай атайды? +субмәдениет
Әлеуметтану өзінің зерттеу барысында халықтың өсуіне аса көп көңіл бөледі. Ал демографияның қарқынды етек алуы үшін жас отбасыларының берік болуы ол факт. Бірақта бүгінгі таңда бұл мәселе қоғамды ойландырып отырған дүние. Отбасылардың ажырасуына мұрындық болып отырған себептерге жатпайтын мәселе+мінездердің сәйкес келуі;
Әлеуметтану пәні қоғам және тұлға мәселесімен айналысады. Сонымен қатар әлеуметтік процестің тұлғаны қалыптастыруда алар орнының өте маңызды екенін атап көрсетеді. Тұлғаның өмір сүруі К. Маркс айтқандай қоғамдық қатынастардың жиынтығы деседе болады. Осы анықтамадан келіп аңғаратын көзқарасымыз яғни, тұлғадағы әлеуметтену процесінің созылу аралығы қандай?+өмір бойы
Әлеуметтану пәні қоғамдағы демографиялық мәселелерден туындап отырған қайшылықтардың шешімін көп жағдайда экономиканың өсуімен түсіндіреді. Осы мәселені ескере отырып әлеуметтану пәні қазіргі қоғамдағы дүниеге келетін бала санының көрсеткішін анықтады:+бір бала
Әлеуметтану пәні қоғамның мәнін ашуда ұғымдармен жұмыс жасайды. Ол ұғымдардың мағыналары бір- біріне жақын болмаулары да мүмкін, бірақ қоғамның мәнін ашуда олар бірдей қызмет етеді. Мысалы, мына ұғым тарихи ескеркіштер, мәдениет, тіл ерекшелігі, өнер, әдет- ғұрып, осыларды біріктіруші ретінде пайдаланылады. Ол қандай ұғым?+этникалық
Әлеуметтану пәні отбасын зерттей отырып олардың жан ұялық құрамына қарай бірнеше формаларға бөледі.Әйелі, күйеуі және некеге тұрған балаларымен бірге өмір сүретін отбасына төмендегі берілген анықтамалардың қайсысы сәйкес келеді?+күрделі
Әлеуметтану пәні отбасын институттардың ішіндегі ең маңыздысы ретінде қарастырады. Отбасындағы билікті бөлу, яғни билікке, лидерлікке ие болу және ондағы міндеттерді бөлу сипатына қарай отбасы екі типке бөлінеді. Олар: дәстүрлі (авторитарлы) және эгалитарлы (демократиялық) отбасылар. Эгалитарлы отбасы:+билік күйеуі мен әйеліне теңдей бөліну жүйесі
Әлеуметтану пәнінде әлеуметтік институттардың алар орны ерекше екендігіне барлық әлеуметтанушылар өз ойларын білдірген болатын. Сол институттардың бірі дін институты. Әлеуметтанушылардың қайсысы дін институтының эвлюциясын талдаған.+М. Вебер;
Әлеуметтану пәнінде әлеуметтік институттардың алар орны ерекше екендігіне барлық әлеуметтанушылар өз ойларын білдірген болатын. Солардың алғашқысы болып институттар теориясының негіз салушы кім?+Г. Спенсер;
Әлеуметтану пәнінде негізгі ұғымдардың бірі болып саналатын, яғни индивидтер мен топтардың мінез-құлықтарын әлеуметтік тұрғыдан реттеп отыратын құрал.+әлеуметтік норма;
Әлеуметтану пәнінің айналысатын мәселелерінің бірі халық санының өсуі, азаюы және олардың тұрақтылығы. Халық санының тұрақтылығы қоғам өміріндегі әлеуметтенудің шынайы көрінісі болып саналмақ. Осы мәселемен айналысатын әлеуметтанудың арнаулы ғылыми саласы қалай аталады?+демография
Әлеуметтану пәнінің ең бір өзекті мәселесі ол тұлғаның әлеуметтенуі. Осы көзқарасқа өзінің ойларын қосқан Ч. Кули тұлғаның қалыптасуына айналасындағы адамдар мен алуан түрлі қоғамдық қарым- қатынастар мен байланыстар барынша әрекет етеді. Соның нәтижесінде адам өзінің жүріс- тұрысын қадағалай алатындығын өзінің қай теориясында мәнін ашып көрсетеді?+“Айналық Мен” теориясы
Әлеуметтану пәнінің қалыптасуы әруақытта оның категориялары арқылы жүзеге асырылады. Категориялар өмірдің нақтылы шындығын, әлеуметтік құрылымның дамуындағы маңызды жақтарды, ондағы қатынастар мен байланыстарды бейнелейді. Әлеуметтанудың ең негізгі категориялары+тұлға, қоғам;
Әлеуметтану пәнінің қалыптасуы объектінің қасиеті мен зерттеушінің алдына қойған мақсаты мен сипатына, оның ғылыми білімінің деңгейіне және өз дүниетанымында қолданатын құрал-тәсілдеріне байланысты деп қарай отырып, әлеуметтанудың пәні болып табылады.+адам;
Әлеуметтану функцияларына жатпайды+Сұрыптау
Әлеуметтануда құрылымдық- функционалдық бағытта эмпирикалық зерттеулер жүргізген, соның нәтижесінде осы бағытта қоғамды үлкен жүйе ретінде қарастыра отырып, әр жүйешелердің өзінің атқаратын қызметтерін көрсетіп талдаған американың танымал әлеуметтанушысы.+Г. Мертон
Әлеуметтануда отбасының алар орны өте ерекше. Отбасының шағын әлеуметтік топ ретінде атқаратын қызметтері бар: репродуктивтік (бала туу арқылы қоғамды қалпына келтіру), балаларды тәрбиелеу, оқыту, экономикалық (өндіру және тұтыну), қорғаныс т.б. қызметтері. Отбасындағы репродуктивтік қызметтің көрінуіне жатқызамыз:+биологиялық тұрғыдан
Әлеуметтанудағы алғашқы бағыт+позитивизм
Әлеуметтанудың классикалық негізін салушылардың бірі, әлеуметтануда әлеуметтік таным процесінің әдістемесіне көп көңіл бөлген, “Самоубийство” еңбегінің авторы. +Дюркгейм
Әлеуметтанудың классикалық негізін салушылардың ірі өкілінің бірі Э. Дюркгейм ынтымақтың мынадай әлеуметтік түрлерін белгіледі+механикалық, органикалық;
Әлеуметтанудың көптеген зерттеу әдістері бар және осыған сәйкес әлеуметтанушылар әлеуметтану әдістемелігін түрліше түсіндіреді. Әдістемелікті әлеуметтік талдаудың техникасы мен процедурасының жиынтығы ретінде қарайтындар және әлеуметтануда нақты зерттеу жүргізуді, осылардың негізінде арнаулы әдістерді қолдану (сұрау, бақылау, анкета жүргізу т.б.) арқылы жаңа фактілерді жинап, талдауды, қорытындылауды ұсынатындар бар. Оларды әлеуметтануда қалай атайды?+ эмпириктер
Әлеуметтанудың негізгі зерттеу объектісінің бірі ол - қоғам және оның даму заңдылықтары. Қоғамның даму барысында туындап жататын заңдылқтардың шығу және пайда болу нәтижесін зерттеген әлеуметтанушылар өздерінің көптеген ойын ортаға салады. Солардың бірі; «объективті дүниенің даму заңдылықтарының пайда болу негізі ол- қажеттілік» – деп өз ойын айтқан американ психологы. +А. Маслоу
Әлеуметтанудың негізін қалаған O.Конт қоғам құбылысының заңдылықтарын ашуда өзінің көзқарастарын білдіреді және оларды әлеуметтік статика және әлеуметтік динамика деген бөлімдерге жіктейді. Бұл көзқарастарының мазмұны төмендегі анықтамалардың қайсысында өз мазмұнын ашады?+қоғам өміріндегі процестер және оның дамуы
Әлеуметтанушылар қоғамның кез-келген саласы жоғары жетістіктерге қол жеткізуі үшін отбасы институтының алар орны ерекше екендігін бір ауыздан мойындайды. Обасы институты толыққанды қызмет атқаруы үшін олардың құқығы қандай дәрежеде болуы керек.+әйел мен еркектің құқығы екі бөлек орын алуы керек;
Әлеуметтанушылардың ішінен бірінші болып әлеуметтік құбылыстардың қоғамда әлеуметтік тәртіпті сақтау және оны қолдау функциясын емес, керісінше, олардың дисфункциясы туралы айтқан ойшыл+Р. Мертон
Әлеуметтену-ұйымдасқан, бақыланатын процесс ретінде жеке адамдардың өмір бойы әлеуметтік тәжірибені жинақтауы мен тұлғаларға айналуы болып табылады. Олай болса әлеуметтануда мейлінше толығырақ қарастырылған «Әлеуметтендіру» категориясы қандай ұғыммен салыстырғанда бірінші орындағы ұғым болып табылады.+білім;
Әлеуметтік мобильдік деп, қоғамдағы жекелеген индивидтер мен адамдар тобының бір
Әлеуметтік мобильдіктің екі типі болады, соларды көрсетіңіз.+ Вертикальды және горизонтальды;
Әлеуметтік байланыстар мен адамдар арасындағы қарым-қатынастардың өзара біріккен әрекеттерінің салыстырмалы тұрақты жүйесінің тарихи даму үдерісіндегі қалыптасуынан көреміз.+қоғамды;
Әлеуметтік байланыстардың қандай екі басым типі бар?+ әлеуметтік түйісулер және әлеуметтік өзара әрекеттер
Әлеуметтік бақылау механизмінің бұрынғы калпына келуі және қайта құрылуы үшін?+ қазіргі құрылымды минимум дисфункционалдыққа дейін жеткізу және жаңа құрылымның міндеттерін дұрыс атқаруды камтамасыз ету
Әлеуметтік білімнің деңгейлері қоғамдағы құбылыстар мен процестерді терең талдап, кең қорытынды жасау арқылы анықталады. «Эмпиризм» ұғымы әлем туралы шын ғылымның бірден бір көзі. Төменде оған сәйкес келетін ұғымды көрсетіңіз.+тәжірибе;
әлеуметтік жағдайдан екінші бір әлеуметтік жағдайға орын ауыстыруын айтамыз.
Әлеуметтік жүйедегі элементтердің орналасуында белгілі бір тәртіп болады. Басқаша айтқанда, әлеуметтік жүйе элементтердің координациясы мен субординациясынан тұрады.Тұтас жүйедегі элементтердің тең емес, әркелкі маңызынан туындайтын билеу және тәуелді болу қатынастары.+субординация;
Әлеуметтік жүйенің болашақтағы мүмкін боларлық келбетін сипаттайтын әлеуметтанудың қызметін атаңыз.+болжамдық;
Әлеуметтік жүйенің болашақтағы мүмкін боларлық келбетін сипаттау, қоғамның немесе оның жеке буындарының әлеуметтік дамуын ,ылыми тұрғыдан болжау арқылы жүзеге асатын социология ғылымының қызметі.+болжамдық;