Файл: Формативті баалауды ерекшеліктері, білім сапасын ктерудегі сері.docx
ВУЗ: Не указан
Категория: Не указан
Дисциплина: Не указана
Добавлен: 11.12.2023
Просмотров: 106
Скачиваний: 1
ВНИМАНИЕ! Если данный файл нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам.
Формативті бағалаудың ерекшеліктері, білім сапасын көтерудегі әсеріҚазіргі таңда Қазақстанда әлемдік білім беру кеңістігіне кіруге бағытталған жаңа білімберу жүйесі құрылуда.Білім беру мазмұны жаңа ақпарат алмасу, ғылым мен нарықпрактикасындағы проблеманы шығармашылық түрде білім беру процесінде жеке тұлғағабағытталған дағдылармен байытылуда. Педагогиалық технологиялар, жалпы білім берудеңгейіне барабар ғылымның рөлі артып келеді. Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы бүгінгі басты міндеттерінің бірі – жас ұрпаққа терең білім беру және білім сапасын көтеру. Сондықтан да осы салада батыл қадамдар жасалып, өзгерістер енгізілуде. Ал, оның негізі жалпы білім беретін мектептердің оқыту үрдісін жақсартуға жаңа технологияларды енгізу болып табылады. Оқу – тәрбие үрдісіне жаңа инновациялық әдіс-тәсілдерді енгізу оқушылардың білімге деген қызығушылығын, талпынысын арттырып өз бетімен ізденуге шығармашылық еңбек етуге жол салады. «Бағалау» термині «жақын отыру» дегенді білдіретін латын сөзінен шыққаны кездейсоқ емес, себебі бір адам басқа адамның не айтып, не істегенін немесе өзін-өзі бақылау жағдайында өзінің дербес ойлауын, түсінігін және тәртібін мұқият бақылауы бағалаудың негізгі сипаты болып табылады. Жалпы бағалауды түсіну үшін, бүгінгі таңда жаңашыл мұғалім бағалаудың жаңаша жолын құрастыруы тиіс және теориялық біліммен ұштастырылуы жеткілікті дәрежеде болуы керек деп ойлаймын.Себебі, мұғалімнің зерттеу, бақылау барысында оқушылардың білім деңгейін бір сарындаанықтау оңай іс емес. Оқушы жауабын тек тыңдай бергеннен гөрі, оның жасап жатқанмағыналы ісін бағалаған маңызды. Әдетте, оқушының белсенділігін ескере отырып бағақойылады. Жалпы білім білім беруде әр мұғалім көздеген мақсатына қол жеткізу үшін оқыту үдерісін жоспарлап, қолданысқа енгізгенде оқушы жетістіктерін бағалауды басты назарда ұстау керек деп ойлаймын. Себебі, оқыту үшін бағалау сыныптағы оқушылардың пәнге қызығушылығын арттыру жолдарына елеулі әсер етері сөзсіз.Бағалау – оқу дәлелдері жоспарлы және жүйелі жинақталатын және де оқу сапасы туралы қорытынды қабылдау үшін қолданылатын кез келген қызметті сипаттайтын ұғым. Бұл ұғым екі аспектіні көздейді: оқуды бағалау (суммативті бағалау) және оқу үшін бағалау «формативті бағалау).Формативті бағалау, оқыту үшін бағалау оқушылардың қай кезеңде, қай бағытта екенін анықтау және одан да зор жетістікке қалай жету керектігін жоспарлау үшін қолданылады.
Суммативті бағалау, оқуды бағалау, керісінше оқушылардың осы кезеңге дейін оқығанын қосып бағалау. Яғни, бөлңм немесе тоқсан аяқталған кезінде қолданылатын бағалау түрі.Формативті бағалау:
Оқушының бағалаудан алған эмоцияналды негативінің азаюыПсихологиялық жайлы ортаның болуыБағалаудың обективтілігі, анықтамалығы және ашықтығыӨзін- өзі бағалау дағдылары.Бағалау оқытудың құрамдас бөлігі және қорытындылау сатысы.Формативті бағалауды пайдалану тиімді оқытудың негізі болып табылады. Себебі бағалау оқушылардың пәнге деген қызығушылығын арттыру жолдарына елеулі әсер етеді.Бұл үдерістің мақсаты олардың назарын өз жұмысының сапасына аудару және жақсартуға болатын жақтарын талдауға көмектесу болып табылады. Нәтижесінде бұл оқушыларды оқытуды дамытуда жауапкершіліктің жалғыз мұғалімге ғана жүктелмейтіндігін көруге мүмкіндік беріп, мұғалімнің жұмысын жеңілдетуі тиіс.Бағалау тапсырмаларын құрудың негізгі алгоритмдері Сабақ барысында форматифті бағалауды жүзеге асыруОқу сапасын арттырудағы кері байланыстың тиімділігіМен өз сабағымда оқушыларды терең ойлатуға және шығармашылық сипаттағытапсырмалар бойынша жұмыс жүргізуге көп көңіл бөлемін. Бағалау оқушы өзiнiң қандайсатыда тұрғанын, қандай бағытта даму керек және қажеттi деңгейге қалай жету керек екендiгiн анықтау үшiн керек үдерiс. Оқыту үшiн бағалау және оқуды бағалау –бiлiм сапасының нәтижесi, яғни көрсеткiшi Оқыту - мұғалімдердің оқушыларға жасаған сыйы емес, бұл құзіреттіліктер білім алу үшін оқушылардың өздері де оқу үдерісіне белсенді қатысуын талап етеді. Мұғалімдер, өз кезегінде, өзінің сабақ беруіне емес, оқушылардың оқу ептілігін дамытуға назар аударуы тиіс. Осы мақсатта мұғалім оқыту ортасын құру керек. Осы орайда оқушылар арасында өзара түсіністік және ұжымдық қарым-қатынасты орнатып, оқушылардың сенімсіздіктерін жойып, мүмкіндіктерін арттыруға жол ашатын бірден бір тәсіл критериалды бағалау болып табылады.
Суммативті бағалау, оқуды бағалау, керісінше оқушылардың осы кезеңге дейін оқығанын қосып бағалау. Яғни, бөлңм немесе тоқсан аяқталған кезінде қолданылатын бағалау түрі.Формативті бағалау:
-
Күнделікті тәжірибеде қолданылады (сабақ сайын, күнбе күн) -
Алға басуды қамтамасыз ететін кері байланыс; -
Оқушыға да мұғалімге де қолайлы бағалау формасы; -
Мұғалімге сыныптың үлгерімін қадағалауға көмектеседі; -
Формативті бағалау, қалыптастырушы, ынталандырушы функцияларды атқарады.
Оқушының бағалаудан алған эмоцияналды негативінің азаюыПсихологиялық жайлы ортаның болуыБағалаудың обективтілігі, анықтамалығы және ашықтығыӨзін- өзі бағалау дағдылары.Бағалау оқытудың құрамдас бөлігі және қорытындылау сатысы.Формативті бағалауды пайдалану тиімді оқытудың негізі болып табылады. Себебі бағалау оқушылардың пәнге деген қызығушылығын арттыру жолдарына елеулі әсер етеді.Бұл үдерістің мақсаты олардың назарын өз жұмысының сапасына аудару және жақсартуға болатын жақтарын талдауға көмектесу болып табылады. Нәтижесінде бұл оқушыларды оқытуды дамытуда жауапкершіліктің жалғыз мұғалімге ғана жүктелмейтіндігін көруге мүмкіндік беріп, мұғалімнің жұмысын жеңілдетуі тиіс.Бағалау тапсырмаларын құрудың негізгі алгоритмдері Сабақ барысында форматифті бағалауды жүзеге асыруОқу сапасын арттырудағы кері байланыстың тиімділігіМен өз сабағымда оқушыларды терең ойлатуға және шығармашылық сипаттағытапсырмалар бойынша жұмыс жүргізуге көп көңіл бөлемін. Бағалау оқушы өзiнiң қандайсатыда тұрғанын, қандай бағытта даму керек және қажеттi деңгейге қалай жету керек екендiгiн анықтау үшiн керек үдерiс. Оқыту үшiн бағалау және оқуды бағалау –бiлiм сапасының нәтижесi, яғни көрсеткiшi Оқыту - мұғалімдердің оқушыларға жасаған сыйы емес, бұл құзіреттіліктер білім алу үшін оқушылардың өздері де оқу үдерісіне белсенді қатысуын талап етеді. Мұғалімдер, өз кезегінде, өзінің сабақ беруіне емес, оқушылардың оқу ептілігін дамытуға назар аударуы тиіс. Осы мақсатта мұғалім оқыту ортасын құру керек. Осы орайда оқушылар арасында өзара түсіністік және ұжымдық қарым-қатынасты орнатып, оқушылардың сенімсіздіктерін жойып, мүмкіндіктерін арттыруға жол ашатын бірден бір тәсіл критериалды бағалау болып табылады.