Файл: Дріс таырыбы Химиятерапиялы заттар. Антибиотиктер.pptx

Скачать файл
Заказать решение

ВУЗ: Не указан

Категория: Не указан

Дисциплина: Не указана

Добавлен: 07.11.2023

Просмотров: 310

Скачиваний: 1

ВНИМАНИЕ! Если данный файл нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам.

СОДЕРЖАНИЕ

Химиотерапия –

Бактерияға қарсы химиятерапиялық заттарға келесі топтар жатады

микроорганизмдерді таңдамалы зақымдайтын немесе жоятын әсер көрсететін, табиғаты биологиялық, химиялық қосылыстар.

Ең алғаш А.Флеминг зең саңырауқұлақтарынан бөлінетін Penicillinum notatum затының микроорганизмдердің өмір сүруін тежейтінін анықтаған.

1940 ж. басында пенициллин ең алғаш антибактериялық зат ретінде медицина тәжірибесінде қолданылды.

Антибиотиктердің жіктелуі

1. Құрылымында β-лактамды сақинасы бар антибиотиктер

2. Макролидтер –

құрылымында макроциклдік лактонды сақинасы бар антибиотиктер - эритромицин

Азалидтер - азитромицин

3. Тетрациклиндер –

құрылымдық негізі

4-конденсациялық 6-мүшелі циклдан тұратын антибиотиктер -

тетрациклин және т.б.

4. Диоксиаминофенилпропан туындысы – левомицетин

5. Аминогликозидтер – молекуласында аминқанттары бар антибиотиктер стрептомицин, гентамицин және т.б.

6. Циклдік полипептидтер тобының антибиотиктері - полимиксиндер

7. Линкозамидтер –

линкомицин, клиндамицин

8. Гликопептидтер - ванкомицин

9. Фузидий қышқылы

10. Жергілікті қолдануға арналған

антибиотиктер -

Фюзафюнжин және т.б.

Антибиотиктердің микроорганизмдерге әсер ету механизмдері

Пенициллиндердің жіктелуі

Пенициллиндердің жіктелуі (жалғасы)

а) Пенициллиназаның әсеріне тұрақтылар

Оксациллиннің натрий тұзы

Нафциллин

б) Ә с е р і к е ң с п е к т р л і

Ампициллин

Амоксициллин

Парентералды енгізуге арналғандар (асқазанның қышқыл ортасында ыдырайды)

Энтералды енгізуге арналғандар

(қышқылға тұрақты)

Биосинтетикалық пенициллиндер  

Қолданылуы:

Қолданылуы:

Өкпе қабынуында, септикалық

эндокардитте, ангинада, сепсисте,

терінің жұмсақ тіндерінің іріңді

жараларында, эпидемиялық менингитте,

мерезде, сіреспеде, газды гангренада.

Бициллин-1 әсері - 7 күнге

Бициллин-5 әсері - 30 күнге дейін созылады.

Негізінен ревматизм ауруының алдын алу үшін және мерездің созылмалы түрінде қолданылады.

Жанама әсерлері:

Жанама әсерлері:

бензилпенициллин уыттығы аз препарат.

реакциялар шақырады: АҚ ↓, коллапс.

Препаратты эндолюмбальды енгізгенде

нейротоксикоз:

Жартылай синтетикалық пенициллиндердің бензилпенициллиндерден айырмашылығы:

Әсер спектрі кең жартылай синтетикалық пенициллиндер:

β-лактамазаның арнайы тежегіштерімен жұптасқан препараттар:

Аугментин

амоксициллин + клавулан қышқылы

У н а з и н

ампициллин + сульбактам

А м о к с и к л а в

амоксициллин + клавулан қышқылы

Т а з о ц и н

пиперациллин + тазобактам

ЦЕФАЛОСПОРИНДЕР

Цефалоспориндер 4 ұрпаққа бөлінеді:

Цефалоспориндер

4. Төртінші ұрпақтың препараттары: өте кең спектрлі. Грам (+) микробтар, көкірің таяқшасы және басқада β- лактамаза өндіретін грам (-) микробтарға өте белсенді.

Карбапенемдер

Жасуша қабырғасының белок синтезін тежейді

Тиенам

Меропенем

Карбапенемдер

Карбапенемдердің жанама әсерлері:

Монобактамдар

Монобактамдардың жанама әсерлері:

АМИНОГЛИКОЗИДТЕР

АМИНОГЛИКОЗИДТЕР

сизомицин > гентамицин > тобрамицин > неомицин > канамицин > мономицин.

Жанама әсерлері

Макролидтер

Тетрациклиндер

Бауырда және сүйек тіндерінде жақсы жиналады.

Көптеген сұйықтықтарға және плацента арқылы оңай өтеді.

Ликворға нашар өтеді.

Тетрациклиндердің жанама әсерлері:

Жүкті әйелдерге, балаларға 14 жасқа дейін тетрациклинді

тағайындауға болмайды, қаңқаның түзілуі бұзылады,

тісте қара дақ пайда болады.

Левомицетин

Кең спектрлі антибиотик. Гр+ және Гр (-),

соның ішінде көбіне іш сүзегі

қоздырғышына, риккетсия, спирохета,

хламидий, ішек бактерияларына,

инфлюэнце таяқшасына, трахома,

бруцеллез қоздырғышына қарсы белсенді.

Протейге, көкірің таяқшасына,

қарапайымдыларға әсер етпейді.

Жанама әсерлері:

жетіспеушілігі «сұр коллапс» болуы мүмкін.

Бұл левомицетиннің бүйректен баяу

шығуынан және бауырдағы

ферменттердің қызметінің жеткіліксіздігіне

байланысты.

Дәріс тақырыбы:Химиятерапиялық заттар. АнтибиотиктерТобы: Акушер 20БОрындаған: Ерланқызы ШахризадаҚабылдаған:Қалиева Ботагоз Шакенқызы

Химиотерапия –

микробтарға паразиттерге қатерлі ісіктерге қарсы әсері бар арнайы химиялық заттармен емдеу.

Бактерияға қарсы химиятерапиялық заттарға келесі топтар жатады

антибиотиктерсульфаниламидтік препараттарбактерияға қарсы химиялық құрылысы әртүрлі синтетикалық заттармерезге қарсы заттартуберкулезге қарсы заттар.

микроорганизмдерді таңдамалы зақымдайтын немесе жоятын әсер көрсететін, табиғаты биологиялық, химиялық қосылыстар.

Антибиотиктер

Ең алғаш А.Флеминг зең саңырауқұлақтарынан бөлінетін Penicillinum notatum затының микроорганизмдердің өмір сүруін тежейтінін анықтаған.

1940 ж. басында пенициллин ең алғаш антибактериялық зат ретінде медицина тәжірибесінде қолданылды.

Антибиотиктердің жіктелуі

1. Құрылымында β-лактамды сақинасы бар антибиотиктер

Пенициллиндер Цефалоспориндер Карбапенемдер Монобактамдар

2. Макролидтер –

құрылымында макроциклдік лактонды сақинасы бар антибиотиктер - эритромицин

Азалидтер - азитромицин

3. Тетрациклиндер –

құрылымдық негізі

4-конденсациялық 6-мүшелі циклдан тұратын антибиотиктер -

тетрациклин және т.б.

4. Диоксиаминофенилпропан туындысы – левомицетин

5. Аминогликозидтер – молекуласында аминқанттары бар антибиотиктер стрептомицин, гентамицин және т.б.

6. Циклдік полипептидтер тобының антибиотиктері - полимиксиндер

7. Линкозамидтер –

линкомицин, клиндамицин

8. Гликопептидтер - ванкомицин

9. Фузидий қышқылы

10. Жергілікті қолдануға арналған

антибиотиктер -

Фюзафюнжин және т.б.

Бактерио-статикалық – микроорганизм- дердің көбеюін тежеуБактерицидтік-микроорганизм-дерді толық жою
Антибиотиктер микроорганизмдерге 2 түрлі типте әсер етеді

Антибиотиктердің микроорганизмдерге әсер ету механизмдері

Микробтың жасуша қабатының синтезін тежейтін антибиотиктерЦитоплазмалық мембрананыңөткізгіштігін бұзатын антибиотиктерЖасуша ішіндегі белок синтезін рибосома деңгейінде бұзатын антибиотиктерЖасуша ішіндегі белок синтезінРНК деңгейінде тежейтін антибиотиктерӘсер ету спектрі бойынша 3 топқа бөлінеді1. Тар спектрлі әсер ететіндер –Гр (+) микробтарға пенициллиндер,Гр (-) микробтарға полимиксиндер 2. Орташа спектрлі әсер ететіндер -Гр (+) және Гр (-) микробтарға әсер етеді; аминоликозидтер.3. Кең спектрлі - левомицетин, Тетрациклин және т.б.2. Резервтегі антибиотиктер: тетрациклиндер, левомицитин, макролидтер 1. Негізгі антибиотиктер: пенциллиндер, цефалоспориндерКлиникада қолданылуы бойынша:

Пенициллиндердің жіктелуі

Парентералды енгізуге арналғандар (асқазанның қышқыл ортасында ыдырайды)а) Қ ы с қ а у а қ ы т ә с е р е т е т і н д е рБензилпенициллин натрий тұзы Бензилпенициллин калий тұзыб) Ұ з а қ у а қ ы т ә с е р е т е т і н д е рБензилпенициллин новокаин тұзыБициллин-1 Бициллин-5 Энтералды енгізуге арналғандар (қышқылға тұрақты)ФеноксиметилпенициллинІ. Биосинтетикалық пенициллиндер препараттары

Пенициллиндердің жіктелуі (жалғасы)

Парентералды және энтералды енгізуге арналғандар (қышқылға тұрақтылар)

а) Пенициллиназаның әсеріне тұрақтылар

Оксациллиннің натрий тұзы

Нафциллин

б) Ә с е р і к е ң с п е к т р л і

Ампициллин

Амоксициллин

ІІ. Жартылай синтетикалық пенициллиндер

Парентералды енгізуге арналғандар (асқазанның қышқыл ортасында ыдырайды)

Энтералды енгізуге арналғандар

(қышқылға тұрақты)

Әсері кең спектрлі, көкірің таяқшасына қарсы тиімді Карбенициллин динатрий тұзыТикарциллин АзлоциллинКарбенициллин инданил натрий
Карфециллин

Биосинтетикалық пенициллиндер  

Бензилпенициллиндер - грамоң бактерияларға айрықша әсер ететін антибиотиктерӘсер спектрі: грамоң кокктар - пенициллиназа өндірмейтін стафилококктар, стрептококктар, гонококктар грамтеріс кокктар - менингококктар, гонококктар, дифтерия таяқшасы (коринебактериялар), күйдіргі таяқшасы, газды гангрена және сіреспе (клостридиялар) қоздырғыштары, бозғылт спирохета патогенді саңырауқұлақтар – актиномицеттер  

Қолданылуы:

Қолданылуы:

Өкпе қабынуында, септикалық

эндокардитте, ангинада, сепсисте,

терінің жұмсақ тіндерінің іріңді

жараларында, эпидемиялық менингитте,

мерезде, сіреспеде, газды гангренада.

Бициллин-1 әсері - 7 күнге

Бициллин-5 әсері - 30 күнге дейін созылады.

Негізінен ревматизм ауруының алдын алу үшін және мерездің созылмалы түрінде қолданылады.

Жанама әсерлері:

Жанама әсерлері:

бензилпенициллин уыттығы аз препарат.

Аллергиялық реакция болуы мүмкін. Көп мөлшерде енгізгенде эндотоксикалық

реакциялар шақырады: АҚ ↓, коллапс.

Препаратты эндолюмбальды енгізгенде

нейротоксикоз:

тырысу менингиальды синдромдар галлюцинациясандырақтау болуы мүмкін.

Жартылай синтетикалық пенициллиндердің бензилпенициллиндерден айырмашылығы:

Кейбір микроорганизмдермен өндірілетін пенициллиназа (β- лактамаза) әсеріне тұрақты.Ішке енгізгенде тиімді, асқазанның қышқылына тұрақты.Әсер спектрі кең.

Әсер спектрі кең жартылай синтетикалық пенициллиндер:

І. Көкірің таяқшасына әсер етпейтін препараттар Аминопенициллиндер Ампициллин АмоксициллинІІ. Көкірің таяқшасына қарсы белсенді препараттарКарбоксипенициллиндерКарбенициллин ТикарциллинКарфециллинУреидопенициллиндерПиперациллин АзлоциллинМезлоциллин

β-лактамазаның арнайы тежегіштерімен жұптасқан препараттар:

Аугментин

амоксициллин + клавулан қышқылы

У н а з и н

ампициллин + сульбактам

А м о к с и к л а в

амоксициллин + клавулан қышқылы

Т а з о ц и н

пиперациллин + тазобактам

ЦЕФАЛОСПОРИНДЕР

Cephalosporinum acremonium саңырауқұлағынан бөлініп алынады Пенициллиндерден айырмашылығы құрылымына тиазолидиндік емес дигидротиазиндік (д) сақинасы бар Бактерицидтік әсер етеді Әсер механизмі пенициллинге ұқсас Микробтарға қарсы әсер спектрі кең

Цефалоспориндер 4 ұрпаққа бөлінеді:

І ұрпақтың препараттарыЦефазолин Цефалотин Цефапирин Цефалоридин Цефрадин ЦефрадинЦефалексин ЦефадроксилІІ ұрпақтың препараттарыЦефуроксим Цефамандол Цефокситин Цефоницид Цефпрозил Цефметазол Цефотетан Цефоранид Цефаклор Цефпрозил ІІІ ұрпақтың препараттарыЦефотаксим Цефтазидим Цефтриаксон Цефтизоксим Цефоперазон Молсалактам Цефиксим Цефтибутен Цефтриазоксим ІV ұрпақтың препараттарыЦефепим Цефпиром

Цефалоспориндер

Бірінші ұрпақтың препараттары: көбіне Грам (+), аздап Грам (-) микробтарға, соның ішінде, бензилпенициллин резистентті стафилококтарға белсенді. Көк ірің таяқшасына, протейге, бактероидтарға әсер етпейді.Екінші ұрпақтың препараттары: спектрі бірінші ұрпаққа қарағанда аздап кең. Көбінесе Грам (-), аздап Грам (+) микробтарға және энтеробактерге, индол оң протейге белсенді.

4. Төртінші ұрпақтың препараттары: өте кең спектрлі. Грам (+) микробтар, көкірің таяқшасы және басқада β- лактамаза өндіретін грам (-) микробтарға өте белсенді.

Карбапенемдер

Микробтарға қарсы әсер механизмдері

Жасуша қабырғасының белок синтезін тежейді

Әсер ету типі: бактерицидтік β-лактамазаға тұрақты, бірақ бүйрек өзекшелерінің проксималды бөлігіндегі дегидропептидаза–1-мен бұзылысқа ұшырайды. Негізгі препараттары: Имипенем

Тиенам

Меропенем

Карбапенемдер

β-лактамазаға тұрақты микроорганизмдерге белсенді ауыр инфекцияларда: пневмонияда, перитонитте, сепсисте, зәр шығару жолдарының және тері мен жұмсақ тіндердің іріңді ауруларында, эндокардитте, гонореяда тиімді Имипенем+ ц е л а с т а т и н деп аталатын дегидропептидаза-1 тежегішімен жұптастырылған препарат - Тиенам

Карбапенемдердің жанама әсерлері:

аллергиялық реакциялар енгізген жерде тітіркендіргіш әсерлер диспепсиялық құбылыстар лейкопоездің қайтымды бұзылыстары бастың ауыруы Дисбактериоз бауыр мен бүйрек қызметінің бұзылыстары тырысулар дәм сезудің бұзлыстары

Монобактамдар

Пенициллиндер, цефалоспориндер, карбапенемдерден айырмашылығы монобактамдардың құрылымында бициклді емес моноциклді лактамды сақинасы бар Синтетикалық жолмен алынады Бактерицидтік белсенділігі өте жоғары Негізгі препараты: Азтреонам- аэробты грамтеріс бактериялаға белсенді әсер етеді, β-лактамазаға тұрақты

Монобактамдардың жанама әсерлері:

диспепсиялық бұзылыстарбастың ауруытеріде аллергиялық реакцияларсуперинфекцияқанның ұю уақытының ұзаруы тромбоцитопения басқа антибиотиктердің ерітіндісімен араластыруға болмайды

АМИНОГЛИКОЗИДТЕР

АМИНОГЛИКОЗИДТЕР

Микробқа қарсы әсерінің азаю дәрежесі бойынша препараттар келесі ретпен орналасады:

сизомицин > гентамицин > тобрамицин > неомицин > канамицин > мономицин.

Жанама әсерлері

Ототоксикалық Нефротоксикалық Протеинурия Нерв-бұлшықетке импульстің берілуінің тежелуі, Тыныстың тежелуі.

Макролидтер

Эритромицин – орташа спектрлі: Гр (+), Гр (-), хламидия, легионелла, риккетсия, бруцелла, пенициллиназаға тұрақты стафилококк, стрептококқа – белсенділігі өте жоғары. Тұрақтылық тез дамиды – резервтегі антибиотик. Бактериостатикалық әсер етеді. Ликворға, тіндерге және сұйықтықтарға оңай өтеді. Пневмония, бронхиттің жеңіл түрінде, тонзилитте, отитте, синуситте, энтеритте, колитте, холициститте, холангитте қолданылады.

Тетрациклиндер

Кең спектрлі: Гр(-) кокктар, бацилярлы дизентерияда, патогенді спирохеталар, аса қатерлі инфекцияларда: оба, туляремия, трахома, амеба дизентериясында өте белсенді. Тетрациклиндердің пеницилинге қарағанда Гр+ кокктарға белсенділігі төмен. Көкірің таяқшасына және ұсақ вирустарға әсер етпейді.

Бауырда және сүйек тіндерінде жақсы жиналады.

Көптеген сұйықтықтарға және плацента арқылы оңай өтеді.

Ликворға нашар өтеді.

Тетрациклиндердің жанама әсерлері:

суперинфекция кандидомикоз дисбактериоз гепатотоксикалық әсер бауырдың майлы дистрофиясы фотосенсибилизация дерматит жергілікті тітіркендіретін әсер етеді

Смотрите также файлы