Файл: Зияткер жастар Парламенті йлестірушілер.docx

Жамбыл облысы әкімдігінің білім басқармасы Тараз қалалық білім бөлімінің«Керімбай атындағы №12 мектеп-гимназиясы» КММ080000, Тараз қаласы, Төле би көшесі №77, 43-77-67, 12_shkola@mail.ruБілім алушылардың өзін-өзі басқару ұйымы«Зияткер жастар»ПарламентіҮйлестірушілер: Мархабай МұхаммедәліПарманкулова ГульзираТараз 2022 жылБекітемін: Мектеп-гимназия директоры М.Ж.Тұрысбек __________________ «______» ______________________Білім алушылардың өзін-өзі басқару ұйымы«Зияткер жастар»ПарламентіҮйлестірушілер: Мархабай М.Қ. Парманкулова ГульзираОблыс, қала, аудан, ауыл: Тараз қаласыМектеп, гимназия, лицей: №12 мектеп-гимназиясыТараз 2022 жылТүсінік хатҚазақстанныңбалаларыменжастары–Қазақстанқоғамыныңстратегиялыққұндылығыжәнеболашақадамикапиталы.Жаһандықтәуекелдерменсын-қатерлеркезеңіндеөмірсүретін жаңабуынбелсенділігіменқызығушылықтарыныңәртүрлілігіменсипатталады. Сондықтан мемлекет пен азаматтық қоғамның шыныменбіртұтас балалар-жасөспірімдер және жастар қозғалысын құрудағы күш-жігерінбіріктіру –заманауимемлекеттіңстратегиясы.Соңғыонжылдықтареспубликаныңқоғамдық-саясиөміріндеболып жатқанөзгерістербалаларменжастарортасындағыадамгершілік-руханибағдарларменмұраттардыңөзгеруінеалыпкелді. Тәжірибекөрсетіпотырғандай,өскелеңұрпақ(балалар,жасөспірімдер,жастар)тәрбиелеудіңқолданыстағымоделітрансформацияныжәнежаңаидеологиялықнегізді талапетеді.Бүгінгі таңда білім беру ұйымы қызметінің қазіргі жағдайында білімберуұйымындемократиялықбасқаруғажағдайжасауғабайланыстымәселелер туындайды, онда тек басшы мен педагогикалық кеңес қанаемес, сонымен қатар білім алушылар мен ата-аналар білім

---

беру үдерісінің толық субъектілері ретінде білім беру ұйымы ұсынатынқызметтердіңсапасынаәсер ете алады.Қазіргіуақыттамемлекетпеназаматтыққоғамбалаларменжастардыңқұқықтық мүмкіндіктерініске асыру мәселелерінбелсендітүрдекөтеруде.Осығанбайланыстықазақстандықмектептердің алдында құқықтық мемлекет жағдайында шығармашыл, бастамашыл, өзі және қоғам үшін пайдалыәрекететеалатынеркін,жауаптытұлғаны,мәдениеттіадамдытәрбиелеу міндетітұрды.Бүгінгі таңда республикада балалар мен жастардың өз құқықтарыніс жүзінде қолдануға және қорғауға оқытатын оңтайлы тетік жоқ, бұлоқушылардың әлеуметтікмаңызыбарқызметкеуәждемелікдайындығынтөмендетугеәкепсоғады.Білімберуұйымыныңқабырғасынаншыққанбілімалушыларнақтыөмірдекөбінемүлдемдәрменсізболыпқалады.Қазақстан Республикасының балалар-жасөспірімдер және жастарқоғамдық қозғалысы шеңберіндегі мектеп кеңестерінің,старосталардың,жоғарысыныпоқушыларыкеңестерінің,мектепәкімдіктерінің және т.б. орнынамектеп Парламенттерін (бұдан әрі – Парламент) ұйымдастыру – бірыңғай құрылымдықмоделібола алады.ҚазақстанРеспубликасыныңбілімберуұйымдарындабілімалушылардың«Мектеппарламенті»өзін-өзібасқару органдарындамытутұжырымдамасы«Білімтуралы»,«ҚазақстанРеспубликасындағымемлекеттікжастарсаясатытуралы»ҚазақстанРеспубликасыныңзаңдары,Жастар жылын өткізу жөніндегі жол картасынегізінде әзірленді.Парламент–оқу-тәрбиепроцесініңпроблемаларыншешудемектеп әкімшілігініңтаптырмаскөмекшісі.Парламенттеоқушылар менпедагогтербірлесіп

---

ынтымақтасуға үйренеді, маңызды мәселелерді шешуде толық құқылыәріптесболады.Парламент – бұл білім алушылардың білім беру ұйымын бірлесіпбасқаруға,оқу-тәрбиепроцесінұйымдастырукезіндегімәселелердішешугеқатысунысаны.Парламенттің мақсаты: білім алушылардың бойында азаматтықбелсенділік,әлеуметтікқұзыреттілік,азаматтықжауапкершілікдағдыларын дамыту, әлеуметтік шығармашылыққа қабілетті, өзінің жекебасын, қоғам мен мемлекетті жетілдіру мүддесінде әрекет ете алатынжоғарымәдениетті,гуманистікбағыттағыазаматтытәрбиелеу.

Парламенттің міндеттері:

• 
  білім алушылардың қабілеттері мен мүдделерін, мектепте бірыңғай құқықтық кеңістікті дамыту үшін жағдай жасау, білім беру ұйымын басқаруға қатысуға нақты мүмкіндік беру;
  
• 
  ұжымдық өмір нормаларына, мемлекет заңдарына, адамдарға пайда әкелгісі келетіндігіне, достары мен құрдастарына қиындықтарды жеңуге көмектесуге оң көзқарас қалыптастыру;
  
• 
  әрбір білім алушыны білім беру ұйымының қоғамдық өміріне тарту;
  
• 
  өзіндік ойлау мен өзіндік сана-сезімді, көшбасшылық мінез-құлық дағдыларын, ұйымдастырушылық білімді, іскерлікті, ұжымдық және басшылық қызмет дағдыларын дамыту.
  

Парламентөзаракөмекжәнесенім,дамуғаұмтылу,барлықоқушылардыңтеңқұқылығы,шешімдерқабылдаудыңұжымдылығы,оқушылардыңқұқықтарыменмүдделерініңбасымдығы,әрбіржекетұлғаға қатысты ізгілік, ашықтық, еріктілік, адалдық және серіктестердіқұрметтеуқағидаттарына негізделеді.Парламентқұрылымы8фракциядантұрады:

1. 
   Құқық және тәртіп фракциясы.
   
2. 
   Ақпарат фракциясы.
   
3. 
   Спорт және салауатты өмір салты фракциясы.
   
4. 
   Өзін-өзі тану және бақыт фракциясы (психология).
   
5. 
   Қамқорлық фракциясы (еріктілік).
   
6. 
   Мәдениет және өнер фракциясы (музыкалық, көркем шығармашылық).
   
7. 
   Дебат қозғалысының фракциясы.
   
8. 
   Экология және еңбек фракциясы.
   

---

Парламенттіңжоғарғыорганы–фракцияларкөшбасшыларыныңжалпыжиналысы.Парламенттіңмектептегіқызметіндиректордыңтәрбиеісіжөніндегіорынбасары және өзін-өзі басқару ұйымының координаторы үйлестіреді.Білімберуұйымының 8, 9, 10, 11 сыныбында барлық8фракцияғадепутаттарсайланады.Парламент Президенті қажет болған жағдайда білім беру ұйымыныңтүрліалқалыоргандарының отырыстарынақатысады.Парламенттібасқарудыңнегізгінысаны–жобалықменеджмент тетіктерін тиімдібасқарудыңәмбебаптехнологиясы. Мектепоқушылары Парламентдепутаттарыболаалады.Парламенттің жобалық қызметінің бағыттары: экологиялық, еріктілік,өлкетану,туристік,зияткерлік,экономикалық,спорттық,дебаттық,этномәдени,көркем-эстетикалық,музыкалықжәнебасқадашығармашылықжобалар.Парламенттердің жобалау қызметін жүзеге асыру үшін мектеп базасында жобалау кеңселері(бұданәрі–жобалаукеңселері)құрылады.Жобалықкеңселер:

• 
  жыл бойы парламент фракцияларының жобалық қызметін;
  
• 
  мектеп Президентін сайлау және өзін-өзі басқару күндерін;
  
• 
  алқалы органдардың жұмысына қатысуды үйлестіреді.
  

Әржобағатүрлііс-шаралар,жарыстар,акциялар,флешмобтар,экскурсиялар,жорықтар,турнирлержәнет. б.кіреді.Парламент Президентінің сайлауы жылына 1 рет қыркүйек айындаөткізіледі.Парламентмүшелерін,білім алушылардың өзін-өзібасқарукөшбасшыларынынталандыруүшінкөтермелеудіңмынадайтүрлерімүмкін:мадақтамалар,дипломдар,«МектепПарламентініңкөшбасшысы»,«СтуденттікПарламенттіңкөшбасшысы»медальдары,«Балдәурен» РОСО сауықтыру және басқа да лагерьлерде балаларды

---

сауықтыру.Мектепжобалаукеңселерініңжобаларрейтингтері, Парламенттуралытолықақпаратмектепсайттарындаорналастырылады.Күтілетіннәтижелер:

• 
  адал, мейірімді және белсенді тұлғалардың тәрбиелі жас ұрпағы;
  
• 
  қоғамдық (балалар мен жастар) сананы трансформациялау мен жаңғыртуда оқушылар мен студенттердің өзін-өзі басқару органдарының мәртебесі мен рөлін арттыру;
  
• 
  білім алушыларды қызығушылықтары бойынша жобалық қызметке тарту;
  
• 
  барлық деңгейлердегі бюджеттерден тұрақты және жүйелі қаржыландыру.
  

Мектеп оқушылары парламентінің қызметі туралы ережер

1-тарау. Жалпыережелер

1. 
   Мектеп оқушылары парламентінің қызметі туралы осы ереже (бұдан әрі – Ереже) мектеп өзін-өзі басқару органының – мектеп парламентінің мақсатын, міндеттерін, құрылымын, қызметін қалыптастыру және ұйымдастыру тәртібін, құқықтары мен міндеттерін айқындайды.
   
2. 
   Мектеп оқушылары парламенттері балалар мен жастардың маңызды мәселелерін шешуге, оның әлеуметтік белсенділігін дамытуға, әлеуметтік бастамаларды қолдауға бағытталған мектеп және студенттік өзін-өзі басқарудың бастамашыл, дербес, жауапты қоғамдық нысаны болып табылады.
   
3. 
   Мектеп оқушылары өзін-өзі басқару органы – мектеп парламенті (бұдан әрі – Парламент) білім беру ұйымдарының оқушылары бастамасы бойынша білім алушылардың мүдделерін білдіру үшін тұрақты жұмыс істейтін үйлестіруші орган ретінде құрылады және осы Ереже негізінде әрекет етеді.
   
4. 
   Әрбір білім алушы осы Ережеге сәйкес Парламент активін сайлауға және оған сайлануға құқылы.
   
5. 
   Парламенттің қызметі мен шешімдері білім беру ұйымының барлық білім алушыларына бағытталған және қолданылады.
   
6. 
   Парламент өз қызметінде Қазақстан Республикасының Конституциясын, Қазақстан Республикасының «Білім туралы», «Мемлекеттік жастар саясаты туралы» заңдарын, Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілерін, сондай-ақ осы Ережені басшылыққа алады.
   

---