Файл: 1. Буылты рттарда алаш пайда болан жйе a ан айналым жйесі.docx

ВУЗ: Не указан

Категория: Не указан

Дисциплина: Не указана

Добавлен: 30.11.2023

Просмотров: 136

Скачиваний: 1

ВНИМАНИЕ! Если данный файл нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам.
Биологияпәнібойынша9-сыныптар үшінмемлекеттікемтихан тапсырмаларыА бөлімі 1.Буылтық құрттарда алғаш пайда болған жүйе :A)Қан айналым жүйесі B)Тыныс алу жүйесі C) Асқорыту жүйесіD)Зәр шығару жүйесі [1]2.Саңырауқұлақтарды өсімдіктердің паразиттерін жоюға арналған пестициттерді қалай атайды?A) гербицитB) инсектицитC) фунгицидD) боверин [1]3. Жүйкежасушасының1,2,4, 7сандарыменкөрсетілгенбөлшектерініңдұрыс орналасуреттілігінкөрсетіңіз: А) 1-дендрит, 2-ядро,4-аксон,7синапс;[1]В)1-дендрит,2-аксон,4-синапс,7-ядро;С)1-ядро,2-дендрит,4-аксон,7-синапс;D)1-ядро,2-дендрит,4-синапс,7-аксон; [1]4. Сомалықжасушалардыңхромосомажиынтығы:A) полиплоидB)триплоидС)гаплоидD)диплоид [1]5. Қырықжапырақтарда мейоз бөліну нәтижесінде пайда болады :А) 23 гаплоидты споралыларB) диплоидты споралыларC) зигота түзіледі D) жасыл өскін түзіледі [1]6.Жапырақтан сабаққа және тамырға фотосинтез барысында түзілген органикалық заттарды олардың ерітінділерін жеткізуді қамтамасыз ететін өткізгіш ұлпа түрі:А) ксилема B) флоэма C) камбийD) меристема [1]7.Азотжинаушы бактериялар мен бұршақтұқымдас өсімдіктердің(асбұршақ, үрмебұршақ, соя, акация)бір-біріне пайдалы селбесу түріқалайаталады?A) комменсализм;B) паразиттік;C) антибиоз;D) симбиоз; [1]8. Агреценоздарға жатадыA) егістік, дала, бау-бақшаB) завод, фабрика, цехC) облыс, қала, ауыл, D) дала, орман, шөлдала [1] 9. Қоректіктізбектіңдұрысорналасқанреттілігінкөрсетіңіз:A) құс –жылан–бақа– шегірке-шөпB) шөп–шегіртке –бақа –жылан -

құс;

C) шегіртке – бақа – шөп – жылан – құс;

D) бақа – шөп – жылан – шегіртке - құс; [1]

10. Сүйектерге мықтылық және қаттылық қасиет береді

A) органикалық заттар

B) бейорганикалық заттар

C) нәруыздар

D) оссеин заты [1]

11.ДНҚ нуклотидтері арасындағы дұрыс комплементарлық байланысты анықтаңыз:

A) Г-Т; Т-Ц;

B)Г-Ц; А-У;

C)Г-А; Т-Ц;

D)Г-Ц; А-Т; [1]

12. Дем шығарғандағы атосфера ауаның құрамы

А) 78% азот, 21% оттегі, 0,03%көмірқышқыл газы

В) 78% азот, 16% оттегі, 4% көмірқышқыл газы

С) 78% азот, 18% оттегі, 6% көмірқышқыл газы

D)78% азот, 10% оттегі , 2% көмірқышқыл газы [1]

13. Ядроның ішінде хромосомалар мен ядрошық жүзіп жүретін ядро шырыны қалай аталады?

А) кариоплазма

В) цитоплазма

С)гиалоплазма

D)плазмолемма [1]

14. Сүзу үдерісі жүретін басты себепті атаңыз;

A) шумақ капиллярларында төмен қысым болады

B) бүйректегі капиллярлардың қысымы бірдей

C) шумақ капиллярларында жоғары қысым болады

D) қан ағымындағы түскен заттарды кері қайтару [1]

15. Жасушадағы митохондрияның қызметі

A) Қорыту қызметі

B) Энергияны синтездеу

C) фотосинтез

D) тасымалдау [1]

В бөлімі


  1. . Суретте асқорыту жүйесі көрсетілген.
16 (а)Асқорытужүйесінің 1,2,3 саныменкөрсетілгенмүшелерін атаңызжәнеолардыңатқаратынқызметінкөрсетіңіз:23
123.[3]16(b) 1 нөмерімен көрсетілген мүшені атап көрсетіңіз, осы мүшедебауырданбөлінетінөтсұйықтығыныңәсеріқандай?

[2]16(c) .Паразитқұрттардыңадаморганизмінеенужолдарынсипаттаңыз: _[2]17(a)Эмбриогенездіңнегізгікезеңдеріндұрысретпенорналастырыңыз: _ _[2]17(b) Эмбриональдыдамудыңмезодерма,қабатынанпайдаболатынмүшелерменмүшелержүйесінкөрсетіңіз;[3]

  1. (c) Ана мен ұрық арасындағы тыныс алу, зат алмасу қызметін атқаратын мүше қалай аталады?
[1]17(d)Жүктіліккезіндеананыңтемекітартуыныңзиянынсипаттаңыз:[2]

  1. Суретте тұқымқуалаушылықтың негізі болған ДНҚ –ның қос тізбегі көрсетілген :
18(a)ДНКмолекуласында физикалық,химиялық,биологиялықмутагендерәсеріненгенотиптіңөзгеруіқандайаталады:

    1. биосинтез

    2. мутация

    3. транскрипция [1]
18(b)Сары түс (А) доминантты ,жасыл түс (а) рецессивті. Сары түстігетерозиготалыасбұршақөсімдігінөзарашағылыстырғандакүтілетіннәтижені анықтаңыз.































Р♀Х♂ Г F1[3]

  1. (c) Бастапқы генотипті анықтау үшін генетикада талдаушы шағылыстыру әдісі қолданады. Пеннет торынан пайдаланып, алынған бірінші ұрпақтың генотипі анықтаңыз?


    1. Доминантты гомозиготалы

    2. Рецессивті гомозиготалы

    3. Гетерозиготалы



  1. (а) Биоценоз-бір аймақта тараған әртүрлі популяциялардың жиынтығы. Биоценозда ағзалар қоректенуіне қарай продуцент,


[2]

консумент, редуцент деп бөлінеді. Қоректік тізбектің өкілдерін кестеге сай орналастырыңыз.

1. қасқыр, 2. қоян, 3. бұғы, 4. цианобактерия , 5.зең саңырауқұлақ ,

6. плаун , 7. бактерия .

Продуцент




Консумент




Редуцент




[2]
20(b)Адамныңеңбегіменжасалғанжасандыэкожүйелерагроценоздардепаталады.Берілгенсуреттердіңқайсысыагроценоздарғажатады? 1 2 34 5 6 [2]20.(a
)Ағзақұрылымыныңжалпысызбанұсқасыныңдұрысретінкөрсетіңіз:А)ұлпа-мүше-мүшелержүйесі-жасуша–тұтасағзаB)мүше-мүшелержүйесі-тұтасағза-ұлпа-жасушаС)жасуша-ағза-мүшелержүйесі-тұтасағза-ұлпа-тұтасағзаD)жасуша-ұлпа-мүше-мүшелержүйесі –тұтасағза [2]20 (b) Берілген сипаттамаларға сәйкескелетін нейронныңбөліктерінжаз:




Сипаттамасы

Нейрон

бөліктері

1

Нейронның ұзын өсіндісі




2

Аксонның сыртындағы май тәрізді қабат




3

Нейронның жүйке импульсін беру




4

Нейронның қысқа өсіндісі



[2]20(b)суреттекөрсетілгенА,В,D,Eәріптерменберілгеннейронныңбөліктерінкөрсетіңіз:

А , В -, D , E -
20(c) Адам ағзасында ми мен жүректің жасушаларындағы электр тербелістері мен белсенділігін көрсететін кұралдарды анықтаңыз:

  1. электроэнцефолография

  2. электрорецепторлар

  3. электрлік толқындар

  4. электрокардиография

  5. барорецепторлар

  6. сенсорлық нейрондар

  7. электолит ерітінділері


[2]