Файл: Нрслтан аласы кімідігіні.docx

Фосфор р-элементтеріне жатады, оның атомы үш энергетикалық деңгейге ие.Соңғысындабесэлектронбар,оныңүшеуіжұптаспаған.ҚозғанкүйдеРатомында бес бос электрон болады. Бұл факт фосфор қосылыстарының пайдаболуын түсіндіреді, онда ол үш валентті емес, бірақ валенттілігі беске тең,мысалы,P₂O₅ -фосфордыңбестотығы.Металлемес,өзініңжоғарыбелсенділігінебайланыстытабиғаттабоскүйдеболмайдыжәнетекқосылыстартүріндекездеседі.Табиғиэлементтіңсалыстырмалыатомдықмассасы31-гетеңбіртұрақтыизотопыбар.Фосфор-көптегентаужыныстарыменминералдардыңбөлігі,оныңжерқыртысындамөлшері0,08%.

40 % 200 г ерітінді алу үшін қажет ортофосфор қышқылының массасы:
1. 65 г
2. 40 г
3. 78 г
4. 34 г
5. 80 г
Фосфор мен калий хлоратыәрекеттескенде тотықтырғыш алдындағы коэффициент:
1. 4
2. 3
3. 2
4. 1
5. 5

Мына айналыстағы А заты: P→P₂O₅→A→K₃PO₄

ортофосфор қышқылы.
метафосфор қышқылы.
калий гидрооксиді.
калий оксиді.
фосфор (ІІІ) оксиді.

Фосфиннің салыстырмалы молекулалық массасы

A)34B) 142C) 98D) 310E)182

Биология

Нұсқаулық: Контекстті мұқият оқып, берілген тапсырмаларға дұрысжауап беріңіз.

Астың қорытылуы мен сіңірілуі

Адамның асқорыту жүйесібасқа көптеген жоғары құрылымды ағзалардағысияқтыүш:физикалық(қоректіұсақтау),химиялық(асқорытусөлініңәсерінен астың қорытылуы) және физиологиялық (қоректік заттардың қанғасіңірілуі) үдерісінен тұрады.

Асқорыту- ағзаның қоректік заттарды сіңіруі.Асқорытуғамеханикалық-шайнаужәнехимиялық-арнайыасқорытуферменттерініңәсеріненыдыраужатады.Асқорытумүшелеріүлкенекітопқа бөлінеді: бұл асқорыту және асқорыту бездері.Адамның асқазаны бірбөлімді.Асқазандаасқазансөлітүзіледі.Олтамақнәруыздарынаминқышқылдарына дейін ыдыратады. Тамақ асқазаннан ашішекке түседі.Ашішектіңбіріншібөлімінебауырменұйқыбезініңөзегіашылады.Ашішекте қоректік заттар қорытылады да, қан мен лимфаға сіңіріледі. Бұлашішектіңішкібетіндегімикроскопиялықішекбүрлеріарқылыжүреді.

Ұйқы безі көрсетілген сан:
1. 4
2. 5
3. 8
4. 2
5. 6
Ашішекте қоректік заттар қорытылады да, қан мен лимфаға сіңіріледі.
1. бұл асқазан сөлінің қызметі арқылы жүзеге асырылады.
2. асқорыту ферменттері арқылы жүзеге асады
3. бұл ашішектің ішкі бетіндегі микроскопиялық ішкі бүрлер арқылы жүзеге асады.
4. ашішектің бірінші бөліміндегі бауыр мен ұйқы безінің өзегі арқылы
5. бұл үш жұп сілекей бездері арқылы жүзеге асады.
Бұлшықетті түтікше көрсетілген сан:
1. 4
2. 2
3. 6
4. 7
5. 3
Ағзадағы ең ірі без:
1. сілекей
2. ұйқы безі
3. ішектің біржасушалы бездері
4. асқорыту бездері
5. бауыр

Заттардың тасымалдануы

Транспирация- жапырақтың суды буландыруы. Құрлыққа шыққанөсімдіктерде транспирация қажеттілігі пайда болады. Сондықтан олбарлық жоғары сатыдағыөсімдіктерді жүреді. Су болмасажапырақжұмсағының жасыл жасушалары да фотосинтезді жүзеге асыраалмайды.Транспирацияғасыртқыжәнеішкіфакторларәсеретеді.Сыртқы факторларға температура, ылғалдылық, су буының қысымы, ауақозғалысы жатса, ал ішкі факторларға жапырақтың беткі ауданы, пішініменмөлшеріжатады.

Судың жоғары қарай өзек арқылы қозғалысы жүзеге асады:
1. тамыр арқылы
2. жапырақ арқылы
3. сабақ арқылы
4. барлық мүшелері арқылы
5. тек тамыр ұшы арқылы
Қоршаған ауа температурасы:
1. су молекулалары арасындағы әлсіз сутектік байланыс үзіледі, олар атмосфераға буланады
2. фотосинтезді баяулатады немесе тоқтатады
3. көптеген өсімдіктер суды үнемдеуге әсерін тигізеді
4. булану жылдамдығына және буланған ылғал мөлшеріне әсер етеді
5. су жеткілікті болса ғана дұрыс
Транспирация үдерісінің қарқындылығына әсер ететін фактордың бірі
1. буландыратын жапырақтың беткі ауданы
2. ауа қозғалысы
3. температура
4. ылғалдылық
5. жарық
3 санында көрсетілген үдеріс
1. судың жапырақ арқылы булануы
2. судың өзек арқылы қозғалысы
3. тамырдың суды сіңіруі
4. жапырақ ауданының беттік керілуі
5. лептесіктің жабылуы

География

Нұсқаулық: Контекстті мұқият оқып, берілен тапсырмалардыңдұрысжауабын беріңіз.Табиғи ресурстары —Адам қоршаған ортадан алатын, өмір сүруінежәнешаруашылығынақолданатын

табиғат элементтері. Барлық табиғи шарттар жиынтығының бір бөлігі және қоғам мен қоғамдық өндірістің әртүрлі қажеттіліктерін қамтамасыз ету үшін өндірістік күштердің берілген даму деңгейінде пайдаланылатын немесе пайдаланылуы мүмкін табиғи ортаның маңызды құрамдас бөлшектері.

Табиғат ресурстарының экологиялық жіктемесі ресурстар қорларының сарқылатын және сарқылмайтын болып бөлінеді. Сарқылу түсінігі табиғат ресурстары қорларын және олардың шаруашылық қажетіне алынуы мүмкін көлемдерін есептеу кезінде пайдаланылады. Ресурспен қамтамасыз етілу көрсеткіші табиғи ресурс қорларының халық санына арақатынасы болып табылады. Р = Қ/Х

1.

Сарқылатын табиғи ресурстары қандай ресурстарға бөлінеді?

Қалпына келетін, қалпына келмейтін;
Әлеуметтік ресурстар;
Өндірістік ресурстар;
Таусылмайтын, қалпына келетін;
Экономикалық ресурстар.

Геотермалды энергияға бай елдер:
1. Италия, Жаңа Зеландия, Үндістан
2. Қазақстан, Түркіменстан, Пәкістан;
3. Польша, Латвия, Беларусь;
4. Ресей, АҚШ, Исландия;
5. Филиппин, Мексика, Египет.
1971 жылы ЮНЕСКО тарапынан қабылданған бағдарлама?
1. Табиғатты қорғау;
2. цифрландыру;
3. Адам және биосфера;
4. Адам және экология;
5. Жасыл экономика.
Кестедегі ақпаратты пайдалана отырып, елдердегі орман ресурстарын қамтамасыз етілуін салыстыра отырып, ресурспен қамтамасыз етілу көрсеткішін өсу ретімен орналастырыңыз.

Елдер	Орман алқабының көлемі млн.га	Халық саны, млн
Аустралия	145,0	21,3
Канада	494,0	33,0
Боливия	58,0	10,0