Файл: Ист. Бел - Методичка.doc

Культура Беларусі ў 40-80-я гады. Асноўныя дасягненні ў развіцці беларускай культуры, адукацыі, навукі.

Раздзел V. Суверэнная Рэспубліка Беларусь ва ўмовах глабалізацыі сусветных працэсаў

Тэма 1. Прычыны абвастрэння супярэчнасцяў у сярэдзіне 80-х гадоў. Курс на інтэнсіфікацыю

Нарастанне крызісных з’яў у СССР на рубяжы 80-х гадоў. Абвяшчэнне палітыкі перабудовы ў СССР. Канцэпцыя перабудовы. Спробы мадэрнізацыі краіны. Курс на паскарэнне сацыяльна-эканамічнага развіцця СССР. Праявы рэфармавання палітычнага ладу ў СССР і БССР у 1986-1990 гг. Аслабленне пазіцый КПБ у палітычным жыцці краіны.

Тэма 2. Беларусь ва ўмовах дзяржаўнага суверэнітэту

Распад СССР, утварэнне СНД. Прыняцце Дэкларацыі аб дзяржаўным суверэнітэце Беларускай ССР. Жнівенскі путч 1991 г. і яго ўплыў на становішча Беларусі. Наданне Дэкларацыі аб дзяржаўным суверэнітэце Беларускай ССР статуса канстатуцыйнага закона. Прыняцце новай назвы дзяржавы і яе сімволікі. Прыняцце Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь. Распрацоўка праграмы пераходу да рынкавых адносін. Пагаршэнне становішча ў прамысловасці і сельскай гаспадарцы.

Тэма 3. Асноўныя напрамкі развіцця народнай гаспадаркі, беларускай культуры ў 1995-2010 гг.

Абранне А.Р.Лукашэнкі Прэзідэнтам Рэспублікі Беларусь. Трансфармацыя палітычнай сістэмы. Пераадоленне крызісных тэндэнцый ў эканоміке. Развіцце інтэграцыйных працэсаў паміж Беларуссю і Расіяй. Развіцце міжнароднага эканамічнага супрацоўніцтва. Нацыянальна-культурнае адраджэнне. Далейшае фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі. Узаемаадносіны дзяржавы і царквы. Роля навукі ў інфармацыйным грамадстве. Першы з’езд вучоных Рэспублікі Беларусь. Мадэрнізацыя нацыянальнай сістэмы адукацыі. Асэнсаванне гістарычнага мінулага і сучаснасці ў творах літаратуры і мастацтва. Сучасныя праблемы беларускага нацыянальна-культурнага адраджэння.

Заключэнне

Вынікі станаўлення і развіцця беларускай нацыі ў працэсе ўзаемадзеяння этнакультурных супольнасцей пад уплывам розных культурна-цывілізацыйных і геапалітычных фактараў. Перспектывы суверэннай Рэспублікі Беларусь у XXI ст.

IV. ПЛАНЫ СЕМІНАРСКІХ ЗАНЯТКАЎ І КІРУЕМАЙ САМАСТОЙНАЙ РАБОТЫ СТУДЭНТАЎ (КСР)*

Семінар 1

Тэма: Найстаражытнае насельніцтва на тэрыторіі Беларусі.

1. Паходжанне чалавека: тэорыі, навуковыя факты і меркаванні.

2. Каменны век на тэрыторіі Беларусі. Засяленне чалавекам Беларускіх земляў.

3. Бронзавы век. Індаеўрапейскія плямены.

4. Ранні жалезны век. Балты. Славяне.

Асноўная літаратура

1. Гісторыя Беларусі: Вучэб. дапам. У 2-х ч. Ч.1. Ад старажытных часоў па люты 1917г. Пад. рэд. Я.К.Новіка, Г.С.Марцуля. – Мн., 2000. – С. 17-37.

Дадатковая літаратура:

1. Гісторыя Беларусі у кантэксце сусветных цывілізацый: вучэбны допаможнік. – 2-е выд. / под рэд. В.І. Галубовіча і Ю.М. Бохана . – Мн.:Сучасная школа, 2007. – С.16-37.

2. Ковкель И.И., Ярмусик Э.С. История Беларуси с древнейших времен до нашего времени. - Мн.: Аверсэв, 1998. - С. 5- 8.

3. Мандрык І.У. Гісторыя Беларусі (у кантэксце сусветнай гісторыі). – Віцебск: ВФ УА ФПБ “МІПСА”, 2009. – С. 7-20.

4. Нарысы гісторыі Беларусі. У 2-х ч. Ч.I. М.П.Касцюк, У.Ф.Ісаенка, Г.В. Штыхаў і інш. - Мн.: Беларусь, 1994. - С. 9-50.

Семінар 2 Тэма: Станаўленне раннефеадальных дзяржаўных утварэнняў усходніх славян на тэрыторыі Беларусі (IX- першая палова XIII стст.)

1. Полацкае княства – самае значнае княства на тэрыторыі Беларусі ў VIII-XI стагоддзях. Узаемаадносіны Полацка з Кіевам і Ноўгарадам.

2. Палітычная гісторыя Тураўскага княства.

3. Стан культурнага жыцця: распаўсюджванне хрысціянства на беларускіх землях, літаратура, вусная народная творчасць, архітэктура і выяўленчае мастацтва.

Асноўная літаратура:

1. Гісторыя Беларусі: Вучэб. дапам. У 2-х ч. Ч.1. Ад старажытных часоў па люты 1917г. Пад. рэд. Я.К.Новіка, Г.С.Марцуля. – Мн., 2000. – С. 37-60.

Дадатковая літаратура:

1. Гісторыя Беларусі у кантэксце сусветных цывілізацый: вучэбны дапаможнік. – 2-е выд. / под рэд. В.І. Галубовіча і Ю.М. Бохана . – Мн.:Сучасная школа, 2007. – С.16-36.

2. Ковкель И.И., Ярмусик Э.С. История Беларуси с древнейших времен до нашего времени. - Мн.: Аверсэв, 1998. - С. 8-17.

3. Мандрык І.У. Гісторыя Беларусі (у кантэксце сусветнай гісторыі). – Віцебск: ВФ УА ФПБ “МІПСА”, 2009. – С. 20-30.

4. Нарысы гісторыі Беларусі. У 2-х ч. Ч.I. М.П.Касцюк, У.Ф.Ісаенка, Г.В. Штыхаў і інш. - Мн.: Беларусь, 1994. - С. 57-113.

*Фармулеўкі тэм некаторых семінарскіх заняткаў не супадаюць з назвай тэмы тэматычнага плану. Яны удакладнены з улікам аптымізацыі іх суадносін з лекцыйнымі заняткамі. Пры кампаноўцы модуляў вытрымана і захавана патрабаванне стандарту да зместу сацыяльна-гуманітарнай падрыхтоўкі студэнтаў

5. Мандрык І.У. Сацыяльная патрэба ў набыцці грунтоўных гістарычных ведаў і шляхі выхавання гістарычнай свядомасці // Материалы межвузовской научно-практической конференции (8-9 декабря 1992 г.) / Непрерывная практическая подготовка студентов 1-5 курсов педвузов к учебно-воспитательной работе в школе. – Витебск, 1993. – С.56-83.

Семінар 3

Тэма: Утварэнне і развіцце ВКЛ у сярэдзіне XIII – 70-я гг. XIV стст.

1. Пытанне аб “летапіснай” Літве. Перадумовы стварэння ВКЛ. Канцэпцыі ўтварэння дзяржавы.

2. Дзейнасць Міндоўга, Войшалка, Трайдзена.

3. Складванне і ўмацаванне ВКЛ і Рускага ў часы Віценя і Гедыміна.

4. Развіцце ВКЛ у перыяд княжання Альгерда.

Крыніцы

1. Аповесць пра князёў Міндоўга, Войшалка і Тройдзеня [З Галіцка-Валынскага летапісу] // Беларускія летапісы і хронікі. – Мн., 1997. – С.37-46.

Літаратура асноўная

1. Гісторыя Беларусі. У 2 ч. Ч.1 Ад старажытных часоў – па люты 1917 г.: падручнік / Я.К.Новік (і інш.); пад рэд. Я.К.Новіка, Г.С.Марцуля. – 3-е выд. – Мн., 2007. – С.75-99.

2. Трещенок Я.И. История Беларуси: в 2 ч. Ч.1 Досоветский период: учеб. пособие для студ. Вузов. – 2-е изд. – Могилев, 2004. – С.62-70.

Дадатковая літаратура

1. Мандрык І.В. Гісторыя Беларусі (у кантэксце сусветнай гісторыі). – Віцебск: ВФ УА ФПБ МІПСА, 2009. - С.41-70.

2. Мандрык І.У. Вялікае княства Літоўскае, Рускае, Жмудскае: існуючыя погляды на шляхі яго утварэння // Материалы ІІІ (третьей) научной сессии преподавателей и студентов (21 апреля 2000 г.). – Витебск: ВФ УО ФПБ МИТСО. – 2000. – С.19-20.

Семінар 4

Тэма: ВКЛ у канцы XIV – сярэдзіне XVI стст.

1. Дынастычная барацьба 70-90-х гг. XIV ст. Крэўская ўнія 1385 г. Княжанне Вітаўта.

2. Феадальная вайна 30-х гг. XV ст. Унутрыпалітычнае развіцце і знешняя палітыка ВКЛ ў 40-гг. XV – п.п. XVI ст.

3. Палітычны лад ВКЛ.

4. Сацыяльна-эканамічнае развіцце.

Крыніцы

1. Летапіс вялікіх князёў літоўскіх // Беларускія летапісы і хронікі. – Мн., 1997. – С.47-68.

2. Акт Ягайлы і яго братоў аб саюзе Літвы з Польшчай. 1385 г. // История Беларуси в документах и материалах. – Мн., 2000. – С.45-46.

Літаратура асноўная

1. Гісторыя Беларусі. У 2 ч. Ч.1 Ад старажытных часоў – па люты 1917 г.: падручнік / Я.К.Новік (і інш.); пад рэд. Я.К.Новіка, Г.С.Марцуля. – 3-е выд. – Мн., 2007. – С.102-128.

2. Трещенок Я.И. История Беларуси: в 2 ч. Ч.1 Досоветский период: учеб. пособие для студ. Вузов. – 2-е изд. – Могилев, 2004. – С.70-108.

Дадатковая літаратура

3. Мандрык І.В. Гісторыя Беларусі (у кантэксце сусветнай гісторыі). – Віцебск: ВФ УА ФПБ МІПСА, 2009. - С.41-70.

4. Мандрык І.У. Гісторыя паселішчаў: гарадскі паселак Руба. Віцебшчына старадаўняя і сучасная // Тезисы докладов научно-практической конференции. – Витебск, 1993. – С.32-35.

КСР №1

Праблематыка для разгляду:

1. Асноўныя канцэпцыі этнагенезу беларусаў у сярэднія вякі.

2. Фарміраванне раннефеадальных дзяржаўных утварэнняў усходніх славян на тэрыторыі Беларусі.

3. Эвалюцыя сацыяльна-эканамічных адносін на тэрыторыі Беларусі ў кантэксце аграрна-рамеснай цывілізацыі.

4. Роля і месца культуры Беларусі ва ўсходнеславянскай і еўрапейскай культурна-цывілізацыйнай прасторы ў сярэднія вякі.

Семінар 5

Тэма: ВКЛ у палітычнай сістэме Рэчы Паспалітай

1. Люблінская ўнія 1569 г. Барацьба ВКЛ за самастойнасць. Статут 1588 г.

2. Органы дзяржаўнай улады і кіравання. Месца і роля ВКЛ у палітычнай сістэме Рэчы Паспалітай.

3. Войны сярэдзіны XVII – пачатку XVIII стст.

4. Сацыяльна-эканамічнае развіцце ВКЛ у другой палове XVI-XVIII стст.

5. Палітычны крызіс. Спробы рэформ. Падзелы Рэчы Паспалітай. Паўстанне 1794 г.

Крыніцы

1. Постановление Люблинского сейма об унии ВКЛ с Короной Польской – о государственном устройстве Речи Посполитой // История Беларуси в документах и материалах. – Мн., 2000. – С.60-64.

2. Конституция Речи Посполитой 3 мая 1791 г. // История Беларуси в документах и материалах. – Мн., 2000. – С.103-108.

Літаратура асноўная

1. Гісторыя Беларусі. У 2 ч. Ч.1 Ад старажытных часоў – па люты 1917 г.: падручнік / Я.К.Новік (і інш.); пад рэд. Я.К.Новіка, Г.С.Марцуля. – 3-е выд. – Мн., 2007. – С.158-172, 187-217.

2. Трещенок Я.И. История Беларуси: в 2 ч. Ч.1 Досоветский период: учеб. пособие для студ. Вузов. – 2-е изд. – Могилев, 2004. – С.136-184.

Дадатковая літаратура

5. Мандрык І.В. Гісторыя Беларусі (у кантэксце сусветнай гісторыі). – Віцебск: ВФ УА ФПБ МІПСА, 2009. - С.89-114.

Семінар 6

Тэма: Беларускія землі ў канцы XVIII – першай палове ХІХ стст.