ВУЗ: Не указан
Категория: Не указан
Дисциплина: Не указана
Добавлен: 06.11.2023
Просмотров: 471
Скачиваний: 1
ВНИМАНИЕ! Если данный файл нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам.
С. Aмaнжoлoв aтындaғы Шығыс Қaзaқстaн yниверситетi КЕАҚМaтемaтикaлық үлгiлеy және ақпараттық технoлoгиялaр кaфедрaсыИГИСИНОВА СЫМБАТ МУРАТОВНА«Орта мектепте информатиканы оқытуда ақпараттық құзыреттілікті қалыптастыру» тақырыбы бойынша Wix.com платформасында әдістемелік құрал әзірлеу7M015101 - Инфoрмaтикaпедaгoгикa ғылымдaрының мaгистрi aкaдемиялық дәрежесiн aлy үшiн диссертaция Ғылыми жетекшi:С.Aмaнжoлoв aтындaғы ШҚУ, Компьютерлік үлгілеу және ақпараттық технологиялар кафедрасыныңсениор-лекторы, PhD докторы ___________________________Базарова М.Ж.___________________________Нoрмабaқылayшы:oқытyшы ___________________________Қaзaқстaн РеспyбликaсыӨ скемен қaлaсы2023 ж.Мaзмұны
НОРМАТИВТІКСІЛТЕМЕЛЕР Бұлдиссертациядакелесінормативтікқұжаттарғасәйкессілтемелерқолданылған: ҚазақстанРеспубликасының«Білімтуралы»Заңы.№319-ІІІ.–Астана,Ақорда.27.07.2007. ҚазақстанРеспубликасының«Ғылымтуралы»Заңы.№407-IV.-Астана,Ақорда.18.01.2011.ҚР Жоғары білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты.Бакалавриат. 13.05.2016.№292 ҚР Үкіметінің қаулысы. Ақпараттандыру туралы Қазақстан Республикасының заңы Заңы.11.07.2007. № 217. Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Цифрлық Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасы. 2017.Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә. Назарбаевтың ««Қазақстан - 2050» стратегиясы қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты» атты Қазақстан халқына Жолдауы. 14. 12. 2012 ж. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың «100 нақты қадам: баршаға арналған қазіргі заманғы мемлекет» Ұлт жоспары бaғдapлaмacы. – Астана, 20 мaмыp, 2015. ҚР Жоғары білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты.Магистратура. Докторантура. 13.05.2016.№292 ҚР Үкіметінің қаулысы.
Осыған байланысты қазіргі заманғы білім беру әлемдік ірі елдердің бәсекелестік талаптарына және стратегиялық даму бағытына сәйкес даму моделін жаңартып отыруы керек. Бұл жағдай жан-жақты интеграцияланған білімге құштар, күнделікті өзгерістерге тез бейімделетін, әлемдік білім кеңістігінде дербес инновациялық қызметті жүзеге асыра алатын әлеуетті, интеллектуалды ұлт қалыптастыруды талап етеді.Бүгінгі таңда ақпарат тасқынына төтеп бере отырып, жоғары оқу орындарында бәсекеге қабілетті болашақ биология пәні мұғалімдерін даярлау және тәрбиелеу мақсаттары үлкен өзгерістерге ұшырады. Өмірдің барлық салаларында белсенді шығармашылық іс-әрекетке қабілетті еркін тұлғаларды тәрбиелеу- Қазіргі заманның талабы, мақсаты десек те болады. Болашақ сарапшы мамандап көптеген ақпаратты меңгеріп, түсініп қана қоймай, оны өмірде пайдалана алуы тиіс. Жоғары оқу орындарында мамандарды, ұстаздарды дайындаудың сапалық көрсеткіштері қазіргі қоғам талаптарымен тығыз байланысты болуы керек.Қазақстандағы білім беру жүйесін, үрдісін реформалаумен айқындалған жаңа бағыт-бағдар болашақ ұрпаққа білім мен тәрбие беруде олардың жаңа әлеуметтік жағдайларға бейімделуіне мүмкіндік беретін нақты оқыту құралдарын іздеуді көздейді. Соның бірі – оқушылардың білім қабілеттері мен дағдыларын дамыту. Білімге бағытталған дәстүрлі білім беру жүйесінде білім, білік, дағды маңызды рөл атқарады.«Қазақстан Республикасының ұлттық жоғары білім беру стандарттарының білім беру мақсаты – өмірлік білім, кәсіптік дағдылар негізінде алған білімдерін толықтыру және дамыту, сол арқылы адамның мүмкіндіктері қалыптасып, тұлға болып қалыптасады.Тұлғаның дұрыс білім алуға ықпалы. және жауапты шешім қабылдау.Сондықтан білім берудің мазмұнын, құралдарын, әдістерін және ұйымдастыру формаларын өзгерту қажет. Осы мақсатта жан-жақты, белсенді және берік білім беруді қамтамасыз ететін тиімді оқыту құралдарының мазмұнын қайта қарау керек. Себебі, олар қоғамдағы ақпараттар ағыны қарқынды өсіп жатқан ортадаСтуденттерге қысқа мерзімде берік және жұмыс істейтін жоғары сапалы білімді меңгеруге мүмкіндік беріңіз.Қазіргі уақытта 21 ғасырдағы ақпараттық қоғамның қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін келесі міндеттер шешілді: яғни компьютерлерді, интернет және телекоммуникациялық желілерді, цифрландыруды, мультимедиялық және электронды оқулықтарды білім беру мен оқытуда қолдану.
Ақпараттандыру – ақпараттық-коммуникациялық, цифрлық технологияларды қолдану негізінде электронды ресурстар мен ақпараттық жүйелерді дамытуға негізделген ұйымдастырушылық, әлеуметтік, экономикалық, ғылыми-техникалық үрдіс. Сонымен бірге ақпараттандырудың оқыту процесімен тікелей байланысы бар, өйткені оқушылардың ақпараттандыруы олардың білім қабілеті мен сапалық қабілетін қалыптастырады.Қорыта келгенде, болашақ информатик мұғалімдердіңақпараттыққұзыреттілігінқалыптастыру бұл білімберужүйесіндегі басты өзектімәселелердің біріболып отыр.Ақпараттық құзіреттілік – тұлғаның жеке сезімдері мен әсерлерін және жан дүниесіндегі өзгерістерді бақылау қабілетінің көрсеткіші. Оқыту мен тәрбиелеу процесінде ғылым жетістіктерінің жаңалықтарын қабылдап, меңгеру және оқушылармен белгілі бір ынтымақтастық қарым-қатынаста іс-әрекетті ұйымдастыру арқылы ақпараттық мүмкіндіктерді қалыптастыру қажет.Өйткені ақпараттық құзіреттілік – адамның жан дүниесін түрлендіре отырып, өз сезімдері мен әсерлерін басқара алуының көрсеткіші. Оқыту үрдісіне ақпараттық қабілетті енгізу, қоғамдық қажеттіліктерге байланысты жаңалықтарды қабылдау және меңгеру арқылы оқушылармен белгілі бір ынтымақтастық қарым-қатынаста іс-әрекетті ұйымдастыру, ғылыми жетістіктерді қалыптастыру заман талабы.Зерттеу тақырыбымызға байланысты жүргізілген ғылыми еңбектерге тоқталсақ:- ақпараттық технологияларды қолдану арқылы оқушылардың танымдық белсенділігін арттыру мәселелері Т.О.Балықбаев, З.А.Қараев, З.У.Кобдықова, Г.Қ.Нұрғалиева, Б.Абықанова, т.б.;- оқу үрдісінде құзыреттілік қалыптастыру мәселесін жетілдіру, болашақ АКТ мамандарын дайындау, ақпараттық мәдениетті қалыптастыру Кенжебеков, С.М.Кеңесбаев, Б.А.Досжанов, Ж.Қ.Нұрбекова, К.Л.Полупан, Г.У.Сыздықбаева, Н.Р.Шаметов т.б. .;- С.С.Кариев, З.И.Сардарова, А.Б.Медешова және т.б., Ақпараттық процестер арқылы мектеп оқушыларының оқу икемділігін дамыту әдістері;- Мектеп оқушыларының математика және информатика пәндері бойынша оқу іс-әрекетінде компьютерді пайдалануының даму мәселелері С.С.Дайырбеков, М.С.Малибекова, К.З.Халикова т.б. Кітапты зерттеу.Бүгінгі ұстаз өз саласының терең білгірі болып қана қоймай, сонымен қатар тарихтан-танымдық, психологиялық-педагогикалық, технологиялық сауатты және ақпараттық-коммуникациялық технологияны (АКТ), ақпараттық сауаттылық пен ақпараттық құзырлылықты толық меңгерген болуы керек.
| НOРМAТИВТI СIЛТЕМЕЛЕР | 3 | |
| AНЫҚТAМAЛAР | 4 | |
| БЕЛГIЛЕУЛЕР МЕН ҚЫСҚAРТУЛAР | 5 | |
| КIРIСПЕ | 6 | |
| 1 ОРТА МЕКТЕПТЕ ИНФОРМАТИКАНЫ ОҚЫТУДА АҚПАРАТТЫҚ ҚҰЗЫРЕТТІЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ | 9 | |
| 1.1 | Болашақ информатик мұғалімдердің ақпараттық құзыреттілігін қалыптастырудың ғылыми - теориялық негіздері | 10 |
| 1.2 | Болашақ информатик мұғалімдердің ақпараттық-коммуникативтік технологиялар негізінде ақпараттық құзыреттілігін қалыптастырудың мүмкіндіктері | 14 |
| 1.3 | Орта мектепте информатиканы оқытудың ақпараттық құзыреттілігін қалыптастырудың қрылымдық-мазмұндық моделі | 17 |
| 1.4 | Орта мектепте мәліметтер қорынан ақпаратты сақтау және іздеуді оқытуда кілттік құзыретті қалыптастырудың құрылымы мен құрамы | |
| 2 ӘДІСТЕМЕЛІК ҚҰРАЛДАРДЫ ҚҰРАСТЫРУҒА АРНАЛҒАН БАҒДАРЛАМАЛЫҚ ЖАСАҚТАМАЛАРҒА, ОНЛАЙН ПЛАТФОРМАЛАРҒА ШОЛУ ЖАСАУ | | |
| 2.1 | Онлайн оқытуға арналған Stepik платформасының жұмыс жасау принципі | |
| 2.2 | Google Classroom, Eduardo және Learme платформасы | |
| 2.3 | Moodle, GetSource, CoreApp платформаларына шолу жасау | |
| 2.4 | Adobe Flash CS3 бағдарламасы | |
| 3 «ОРТА МЕКТЕПТЕ ИНФОРМАТИКАНЫ ОҚЫТУДА АҚПАРАТТЫҚ ҚҰЗЫРЕТТІЛІКТІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ» ТАҚЫРЫБЫ БОЙЫНША WIX.COM ПЛАТФОРМАСЫНДА ӘДІСТЕМЕЛІК ҚҰРАЛ ӘЗІРЛЕУ | | |
| 3.1 | Wix.com платформасының мүмкіншіліктері | |
| 3.2 | Wix.com платформасында әзірленген әдістемелік құралға сипаттама жасау | |
| Қoрытынды | | |
| Қoлдaнылғaн әдебиеттер тiзiмi | | |
НОРМАТИВТІКСІЛТЕМЕЛЕР Бұлдиссертациядакелесінормативтікқұжаттарғасәйкессілтемелерқолданылған: ҚазақстанРеспубликасының«Білімтуралы»Заңы.№319-ІІІ.–Астана,Ақорда.27.07.2007. ҚазақстанРеспубликасының«Ғылымтуралы»Заңы.№407-IV.-Астана,Ақорда.18.01.2011.ҚР Жоғары білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты.Бакалавриат. 13.05.2016.№292 ҚР Үкіметінің қаулысы. Ақпараттандыру туралы Қазақстан Республикасының заңы Заңы.11.07.2007. № 217. Қазақстан Республикасы Үкіметінің «Цифрлық Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасы. 2017.Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә. Назарбаевтың ««Қазақстан - 2050» стратегиясы қалыптасқан мемлекеттің жаңа саяси бағыты» атты Қазақстан халқына Жолдауы. 14. 12. 2012 ж. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың «100 нақты қадам: баршаға арналған қазіргі заманғы мемлекет» Ұлт жоспары бaғдapлaмacы. – Астана, 20 мaмыp, 2015. ҚР Жоғары білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты.Магистратура. Докторантура. 13.05.2016.№292 ҚР Үкіметінің қаулысы.
АНЫҚТАМАЛАР
Бұлдиссертациядакелесітерминдергесәйкесанықтамаларқoлдaнылды:Құзыреттілік-адамныңбелгілібірсаладаатаққа, беделге, танымға, тәжірибеге ие сұрақтар мен кұбылыстар шеңбері.Ақпараттыққұзыреттілік-компьютерліктехнологиялардықолданаотырып, кәсіби қызметке тәуелсіз және сәтті қатысуға бағытталған білім, дағдыжәнеіс-әрекет әдістері.Кәсіби(пәндік)құзіреттілік-бұлқұзыреттілікшетелдік, орысәдебиеттерде «тапсырмалар мен проблемаларды жедел және әдістемелік тұрғыдан дұрыс шешуге қабілеттілік.Әдістеме –оқу үдерісіндеқолданылатынәдістер жиынтығы жәнебілімберуұстанымдарынзерттейтін сала.Зерттеу–жаңабілімалупроцесі жәнетанымдықәрекеттіңбіртүрі болып табылатын іс-әрекет.Модeль - (лат. modulus) сөзiнің тура aудaрмасы «шaмa», «үлгi» , «пішін» дeгeнмaғынaныбілдіредiПедагогикалықжүйе–белгілібірқабілетібаржекетұлғанықалыптастыруғабағытталған,педагогикалықәсердіұйымдастыруғақажетқұралдар,әдістер мен тәсілдердіңөзарабайланысқан тобы.Сабақ – логикалық түрде жоспарланып, дұрыс аяқталған, біртұтас, белгілі уақытпен шектеу қойылғаноқу-тәрбие үдерісінің бір бөлігі.Оқыту әдісі – білім алушы мен білімді беруші оқытушының алдына қойған мақсатынажетуүшін екіжақты біріге отырып орындайтын іс-әрекеттері.БЕЛГІЛЕУЛЕР МЕН ҚЫСҚАРТУЛАР
ШҚУ– Шығыс Қaзaқстaн yниверситетiAКТ - Aқпaрaттық кoммyникaциялық технoлoгияКҚ – көрнекiленy құрaлыҚКҚ – қoлдaнyшының көрнекiленy құрaлыҚӘҚ – қoлдaнyшының әрекеттесy құрaлыМП – мoдельдер пaрaметрiWEB – сервер қoлдaнyшы жұмысын ұйымдaстырaды, кезектiлiктi oрнaтaды және эксперименттi бaсқaрy өңдеyдi жүзеге aсырaдыLAB – сервер құрaлды тiкелей бaсқaрyды және aлынғaн мәлiметтердi бaстaпқы өңдеyдi жүзеге aсырaдыКІРІСПЕҚазіргі жаһандану және еліміздің әлемдік білім кеңістігіне ену жағдайында болашақ мұғалімдерді даярлау сапасын арттыру басты назарда. Осы тұрғыдан алғанда Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев «Қазақстан-2050» стратегиясында және «100 нақты қадам» мемлекеттік бағдарламасындағы 76-қадамда «Адам капиталының сапасын арттыру, білім беру стандарттарын жаңарту» деп атап көрсетті. , 79-қадамда «Тыңдаушылардың бәсекеге қабілеттілігін арттыру» бойынша нақты міндеттер жүктелді.Осыған байланысты қазіргі заманғы білім беру әлемдік ірі елдердің бәсекелестік талаптарына және стратегиялық даму бағытына сәйкес даму моделін жаңартып отыруы керек. Бұл жағдай жан-жақты интеграцияланған білімге құштар, күнделікті өзгерістерге тез бейімделетін, әлемдік білім кеңістігінде дербес инновациялық қызметті жүзеге асыра алатын әлеуетті, интеллектуалды ұлт қалыптастыруды талап етеді.Бүгінгі таңда ақпарат тасқынына төтеп бере отырып, жоғары оқу орындарында бәсекеге қабілетті болашақ биология пәні мұғалімдерін даярлау және тәрбиелеу мақсаттары үлкен өзгерістерге ұшырады. Өмірдің барлық салаларында белсенді шығармашылық іс-әрекетке қабілетті еркін тұлғаларды тәрбиелеу- Қазіргі заманның талабы, мақсаты десек те болады. Болашақ сарапшы мамандап көптеген ақпаратты меңгеріп, түсініп қана қоймай, оны өмірде пайдалана алуы тиіс. Жоғары оқу орындарында мамандарды, ұстаздарды дайындаудың сапалық көрсеткіштері қазіргі қоғам талаптарымен тығыз байланысты болуы керек.Қазақстандағы білім беру жүйесін, үрдісін реформалаумен айқындалған жаңа бағыт-бағдар болашақ ұрпаққа білім мен тәрбие беруде олардың жаңа әлеуметтік жағдайларға бейімделуіне мүмкіндік беретін нақты оқыту құралдарын іздеуді көздейді. Соның бірі – оқушылардың білім қабілеттері мен дағдыларын дамыту. Білімге бағытталған дәстүрлі білім беру жүйесінде білім, білік, дағды маңызды рөл атқарады.«Қазақстан Республикасының ұлттық жоғары білім беру стандарттарының білім беру мақсаты – өмірлік білім, кәсіптік дағдылар негізінде алған білімдерін толықтыру және дамыту, сол арқылы адамның мүмкіндіктері қалыптасып, тұлға болып қалыптасады.Тұлғаның дұрыс білім алуға ықпалы. және жауапты шешім қабылдау.Сондықтан білім берудің мазмұнын, құралдарын, әдістерін және ұйымдастыру формаларын өзгерту қажет. Осы мақсатта жан-жақты, белсенді және берік білім беруді қамтамасыз ететін тиімді оқыту құралдарының мазмұнын қайта қарау керек. Себебі, олар қоғамдағы ақпараттар ағыны қарқынды өсіп жатқан ортадаСтуденттерге қысқа мерзімде берік және жұмыс істейтін жоғары сапалы білімді меңгеруге мүмкіндік беріңіз.Қазіргі уақытта 21 ғасырдағы ақпараттық қоғамның қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін келесі міндеттер шешілді: яғни компьютерлерді, интернет және телекоммуникациялық желілерді, цифрландыруды, мультимедиялық және электронды оқулықтарды білім беру мен оқытуда қолдану.
Ақпараттандыру – ақпараттық-коммуникациялық, цифрлық технологияларды қолдану негізінде электронды ресурстар мен ақпараттық жүйелерді дамытуға негізделген ұйымдастырушылық, әлеуметтік, экономикалық, ғылыми-техникалық үрдіс. Сонымен бірге ақпараттандырудың оқыту процесімен тікелей байланысы бар, өйткені оқушылардың ақпараттандыруы олардың білім қабілеті мен сапалық қабілетін қалыптастырады.Қорыта келгенде, болашақ информатик мұғалімдердіңақпараттыққұзыреттілігінқалыптастыру бұл білімберужүйесіндегі басты өзектімәселелердің біріболып отыр.Ақпараттық құзіреттілік – тұлғаның жеке сезімдері мен әсерлерін және жан дүниесіндегі өзгерістерді бақылау қабілетінің көрсеткіші. Оқыту мен тәрбиелеу процесінде ғылым жетістіктерінің жаңалықтарын қабылдап, меңгеру және оқушылармен белгілі бір ынтымақтастық қарым-қатынаста іс-әрекетті ұйымдастыру арқылы ақпараттық мүмкіндіктерді қалыптастыру қажет.Өйткені ақпараттық құзіреттілік – адамның жан дүниесін түрлендіре отырып, өз сезімдері мен әсерлерін басқара алуының көрсеткіші. Оқыту үрдісіне ақпараттық қабілетті енгізу, қоғамдық қажеттіліктерге байланысты жаңалықтарды қабылдау және меңгеру арқылы оқушылармен белгілі бір ынтымақтастық қарым-қатынаста іс-әрекетті ұйымдастыру, ғылыми жетістіктерді қалыптастыру заман талабы.Зерттеу тақырыбымызға байланысты жүргізілген ғылыми еңбектерге тоқталсақ:- ақпараттық технологияларды қолдану арқылы оқушылардың танымдық белсенділігін арттыру мәселелері Т.О.Балықбаев, З.А.Қараев, З.У.Кобдықова, Г.Қ.Нұрғалиева, Б.Абықанова, т.б.;- оқу үрдісінде құзыреттілік қалыптастыру мәселесін жетілдіру, болашақ АКТ мамандарын дайындау, ақпараттық мәдениетті қалыптастыру Кенжебеков, С.М.Кеңесбаев, Б.А.Досжанов, Ж.Қ.Нұрбекова, К.Л.Полупан, Г.У.Сыздықбаева, Н.Р.Шаметов т.б. .;- С.С.Кариев, З.И.Сардарова, А.Б.Медешова және т.б., Ақпараттық процестер арқылы мектеп оқушыларының оқу икемділігін дамыту әдістері;- Мектеп оқушыларының математика және информатика пәндері бойынша оқу іс-әрекетінде компьютерді пайдалануының даму мәселелері С.С.Дайырбеков, М.С.Малибекова, К.З.Халикова т.б. Кітапты зерттеу.Бүгінгі ұстаз өз саласының терең білгірі болып қана қоймай, сонымен қатар тарихтан-танымдық, психологиялық-педагогикалық, технологиялық сауатты және ақпараттық-коммуникациялық технологияны (АКТ), ақпараттық сауаттылық пен ақпараттық құзырлылықты толық меңгерген болуы керек.