ВУЗ: Не указан
Категория: Не указан
Дисциплина: Не указана
Добавлен: 26.09.2020
Просмотров: 8748
Скачиваний: 18
рызонце
да
85 %
у
пераходным
гарызонце
.
Зак
і
панне
ад
салянай
к
і
слаты
звычайна
пачынаецца
з
глыб
і
н
і
40—60
см
.
Дзярнова
-
карбанатныя
ападзоленыя
глебы
маюць
слаба
выя
ў
лены
падзол
і
сты
гарызонт
і
характарызуюцца
наступнай
будовай
:
А
о
–-
А
1
–-
А
1
А
2
–-
В
1
–-
ВС
к
–-
С
к
.
Падзол
і
сты
гарызонт
афарбаваны
ў
палевы
колер
,
а
і
люв
і
яльны
–-
у
буры
або
чырвона
-
буры
.
Рэакцыя
асяроддзя
гумусавага
гарызонта
слабак
і
слая
,
колькасць
гумусу
да
3 %.
Глыб
і
ня
зак
і
пання
для
гэтых
глеба
ў
складае
60—90
см
.
Глебы
дзярнова
-
карбанатнага
тыпу
маюць
высокую
прыродную
ў
радл
і
васць
.
Па
рэспубл
і
канскай
бан
і
ц
і
ровачнай
шкале
сугл
і
н
і
стыя
варыянты
гэтых
глеба
ў
ацэньваюцца
ў
76—100
бала
ў
.
Пры
адпаведнай
агратэхн
і
цы
ў
гаспадарках
рэспубл
і
к
і
на
і
х
атрымл
і
ваюць
самыя
высок
і
я
і
ў
стойл
і
выя
ў
раджа
і
ў
с
і
х
сельска
-
гаспадарчых
культур
.
Аднак
найбольш
мэтазгодна
выкарысто
ў
ваць
дзярнова
-
карбанатныя
глебы
для
вырошчвання
патрабавальных
да
ў
радл
і
васц
і
культур
–-
агародн
і
ны
,
цукровых
бурако
ў
,
сталовых
і
кармавых
караняплода
ў
,
пшан
і
цы
,
зер
-
небабовых
,
канюшыны
і
і
нш
.
Для
павышэння
ў
радл
і
васц
і
так
і
я
глебы
трэба
добра
апрацо
ў
ваць
і
ў
нос
і
ць
угнаенн
і
,
асабл
і
ва
на
стараворных
участках
.
Бурыя
лясныя
глебы
.
На
тэрыторы
і
Беларус
і
бурыя
лясныя
глебы
ў
першыню
был
і
вылучаны
і
ахарактарызаваны
Т
.
А
.
Раманавай
і
П
.
С
.
Самадуравым
у
1963
г
.
У
рэльефе
яны
займаюць
адносна
павышаныя
і
добра
дрэн
і
раваныя
ў
частк
і
на
рыхлых
глеба
ў
тваральных
пародах
багатага
м
і
нералаг
і
чнага
складу
.
Ва
ў
мовах
Беларус
і
так
і
м
і
пародам
і
з
'
я
ў
ляюцца
марэнныя
або
водна
-
ледав
і
ковыя
пясчана
-
грав
і
йныя
і
грав
і
йна
-
галечн
і
кавыя
адклады
.
Разв
і
ваюцца
пад
шыракал
і
стым
і
(
дубравам
і
)
або
хвойна
-
шыракал
і
стым
і
лясам
і
з
пышным
разнатра
ў
ным
покрывам
(
пажарн
і
ца
лясная
,
асака
двухрадковая
,
чына
веснавая
,
мышыны
гарошак
,
канюшына
горная
,
крын
і
чн
і
к
лекавы
і
і
нш
.).
Характэрнай
асабл
і
васцю
фарм
і
равання
бурых
лясных
глеба
ў
з
'
я
ў
ляецца
агл
і
ненне
глебавага
проф
і
лю
,
што
азначае
ў
тварэнне
і
накапленне
другасных
гл
і
н
і
стых
м
і
нерала
ў
на
месцы
м
і
нерала
ў
мацярынскай
пароды
.
Апад
гэтых
лясо
ў
,
багаты
на
зольныя
рэчывы
,
змяшчае
вял
і
кую
колькасць
асно
ў
і
па
ў
тарачных
акс
і
да
ў
.
Гэта
не
тольк
і
спрыяе
хуткай
гум
і
ф
і
кацы
і
,
але
і
абумо
ў
л
і
вае
асабл
і
вы
саста
ў
глебавага
гумусу
,
як
і
аднос
і
цца
да
катэгоры
і
“
мякка
-
га
гумусу
”.
Як
і
дзярнова
-
карбанатныя
,
бурыя
лясныя
глебы
на
тэрыторы
і
рэспубл
і
к
і
займаюць
невял
і
кую
плошчу
.
Значныя
мас
і
вы
і
х
знаходзяцца
ў
цэнтральнай
і
за
-
ходняй
частках
кра
і
ны
(
М
і
нская
,
Гродзенская
і
Брэсцкая
вобласц
і
).
Генетычны
проф
і
ль
мае
слабую
дыферэнцыяцыю
на
гарызонты
.
У
верхн
і
х
гарызонтах
бурых
лясных
глеба
ў
адбываецца
значнае
накапленне
і
л
і
стай
фракцы
і
і
пла
ў
нае
яе
змяншэнне
ў
н
і
з
па
проф
і
л
і
.
Гэтыя
глебы
маюць
адносна
высокую
к
і
слотнасць
па
ў
с
і
м
проф
і
л
і
(4,5—5,0)
і
невысокую
колькасць
абменных
асно
ў
.
Характэрна
прыкметная
акумуляцыя
абменных
катыёна
ў
Са
і
Mg
у
верхняй
частцы
і
паступо
-
вае
змяншэнне
і
х
колькасц
і
з
глыб
і
нёй
.
Колькасць
гумусу
ў
перагнойна
-
акумуляты
ў
ных
гарызонтах
складае
8—9 %.
Бурыя
лясныя
глебы
маюць
добрую
аэрацыю
і
спрыяльныя
водна
-
ф
і
з
і
чныя
ў
ласц
і
васц
і
.
Для
і
х
проф
і
лю
характэрна
аднатонная
бураватая
афарбо
ў
ка
з
паступовым
асвятленнем
ун
і
з
.
Абагульненне
матэрыяла
ў
буйнамаштабных
глебавых
даследавання
ў
паказвае
,
што
гэты
тып
глеба
ў
знаходз
і
цца
пераважна
пад
лесам
.
Вылучэнне
і
х
на
глебавых
картах
мае
і
стотнае
гаспадарчае
значэнне
,
таму
што
яны
асабл
і
ва
кашто
ў
ныя
ў
лясной
гаспадарцы
.
Бурыя
лясныя
глебы
прыдатныя
для
вырошчвання
дубу
і
і
ншых
патрабавальных
дрэвавых
парод
.
Падзолістыя
глебы
.
Ва
ў
мовах
Беларус
і
глебы
гэтага
тыпу
распа
ў
сюджаныя
пераважна
на
надпоймавых
тэрасах
і
зандравых
ра
ў
н
і
нах
,
складзеных
бескарбанатным
і
сартаваным
і
кварцавым
і
пяскам
і
.
Фарм
і
руюцца
пад
хвойным
і
лясам
і
(
ельн
і
кам
і
чарн
і
чна
-
і
мшыстым
і
,
саснякам
і
ялова
-
чарн
і
чна
-
і
мшыстым
і
,
і
мшыстым
і
)
пры
адсутнасц
і
травян
і
стай
расл
і
ннасц
і
.
У
сувяз
і
з
гэтым
пры
штога
-
довым
адм
і
ранн
і
частк
і
дрэвавай
і
мохавай
расл
і
ннасц
і
на
паверхн
і
глебы
накопл
і
ваюцца
рэштк
і
,
у
як
і
х
мала
зольных
элемента
ў
і
азоту
.
Пры
і
х
раскладанн
і
ў
твараюцца
н
і
зкамалекулярныя
растваральныя
ў
вадзе
арган
і
чныя
к
і
слоты
.
Гэтыя
к
і
слоты
перамяшчаюцца
ў
н
і
з
па
глебавым
проф
і
л
і
,
выкл
і
каюць
ападзольванне
глеба
ў
з
самага
верху
,
непасрэдна
пад
лясным
подсц
і
лам
.
У
вын
і
ку
фарм
і
руюцца
глебы
,
проф
і
ль
як
і
х
звычайна
складзены
з
наступных
гарызонта
ў
:
А
0
–-
А
1
А
2
–-
А
2
–- (
А
2
В
1
),
В
1
–-
В
2
–-
ВС
g.
Падзол
і
стыя
глебы
змяшчаюць
мала
гумусу
(
каля
1,0 %).
У
яго
саставе
пера
-
важаюць
фульвак
і
слоты
.
Ступень
насычанасц
і
асновам
і
складае
50 %,
рэакцыя
асяроддзя
к
і
слая
.
Гэтыя
глебы
бедныя
азотам
,
фосфарам
і
кал
і
ем
.
У
той
жа
час
колькасць
рухомага
жалеза
і
алюм
і
н
і
ю
можа
быць
такой
вял
і
кай
,
што
з
'
я
ў
ляецца
такс
і
чнай
для
расл
і
н
.
Падзол
і
стыя
глебы
бесструктурныя
,
адрозн
і
ваюцца
неспрыяльным
і
ф
і
з
і
чным
і
ў
ласц
і
васцям
і
.
Адзначаная
характарыстыка
сведчыць
аб
тым
,
што
глебы
гэтага
тыпу
маюць
вельм
і
н
і
зкую
прыродную
ў
радл
і
васцю
.
Пры
выкарыстанн
і
і
х
у
сельскагаспадар
-
чай
вытворчасц
і
неабходна
праводз
і
ць
вял
і
кую
работу
па
акультурванню
шляхам
унясення
высок
і
х
доз
арган
і
чных
і
м
і
неральных
угнаення
ў
,
вапнавання
,
павел
і
чэння
магутнасц
і
ворнага
гарызонта
,
с
і
дэрацы
і
.
Дзярнова
-
падзолістыя
глебы
.
Глебы
дзярнова
-
падзол
і
стага
тыпу
–-
най
-
больш
пашыраныя
на
тэрыторы
і
Беларус
і
.
Сярод
ворных
зямель
яны
займаюць
каля
52 %,
а
па
абласцях
–
ад
32,5 %
у
Брэсцкай
вобласц
і
да
71,9 %
у
Гродзенскай
(
рыс
.39).
Гэтыя
глебы
разв
і
ваюцца
амаль
на
ў
с
і
х
глеба
ў
тваральных
пародах
,
у
вельм
і
разнастайных
умовах
рэльефу
,
складу
парод
,
расл
і
ннасц
і
,
што
па
-
рознаму
ў
плывае
на
і
х
знешн
і
выгляд
і
ў
ласц
і
васц
і
.
Ва
ў
мовах
рэспубл
і
к
і
дзярнова
-
падзол
і
стыя
глебы
сфарм
і
равал
і
ся
пад
шыракал
і
ста
-
хвойным
і
лясам
і
з
мохава
-
травян
і
стым
і
травян
і
стым
наземным
покрывам
пры
прамы
ў
ным
водным
рэжыме
,
як
і
больш
выражаны
ў
па
ў
ночнай
зоне
.
Багатая
расл
і
ннасць
і
адносна
высокая
б
і
ялаг
і
чная
прадукцыйнасць
абумов
і
л
і
ў
тварэнне
гумусавага
гарызонта
.
У
гэтым
адно
з
асно
ў
ных
адрознення
ў
дзярнова
-
падзол
і
стых
глеба
ў
ад
падзол
і
стых
.
Як
і
падзол
і
стыя
глебы
,
яны
маюць
к
і
слую
рэакцыю
асяроддзя
,
змяшчаюць
мала
элемента
ў
жы
ў
лення
расл
і
н
і
гумусу
.
У
той
жа
час
гэтыя
глебы
ў
большасц
і
сваёй
характарызуюцца
спрыяльным
і
водна
-
ф
і
з
і
чным
і
ў
ласц
і
васцям
і
.
Таму
пасля
па
-
ляпшэння
і
х
агранам
і
чнага
стану
дзярнова
-
падзол
і
стыя
глебы
могуць
забяспечыць
атрыманне
высок
і
х
ураджае
ў
сельскагаспадарчых
культур
,
што
вырошчваюцца
ў
рэспубл
і
цы
.
Урадл
і
васць
глеба
ў
гэтага
тыпу
ў
значнай
ступен
і
залежыць
ад
гра
-
нуламетрычнага
складу
і
будовы
глеба
ў
тваральных
і
подсц
і
льных
парод
.
Выву
-
чэнне
прадукцыйнасц
і
сельскагаспадарчых
культур
на
розных
глебах
паказала
,
што
найбольш
урадл
і
вым
і
з
'
я
ў
ляюцца
сугл
і
н
і
стыя
,
асабл
і
ва
пылавата
-
сугл
і
н
і
стыя
глебы
,
а
таксама
супясчаныя
,
як
і
я
падсц
і
лаюцца
марэнай
.
Гэтыя
глебы
маюць
больш
устойл
і
вы
водны
рэжым
і
лепш
забяспечаны
элементам
і
жы
ў
лення
расл
і
н
.
Згодна
з
прынятай
на
Беларус
і
клас
і
ф
і
кацыяй
,
дзярнова
-
падзол
і
стыя
глебы
падзяляюцца
на
чатыры
падтыпы
: 1)
дзярнова
-
палева
-
падзол
і
стыя
; 2)
уласна
дзярнова
-
падзол
і
стыя
(
белаватыя
); 3)
дзярнова
-
падзол
і
стыя
эрадз
і
раваныя
; 4)
дзярнова
-
падзол
і
стыя
акультураныя
.
Дзярнова
-
палева
-
падзолістыя
глебы
разв
і
ваюцца
на
больш
багатых
па
м
і
нералаг
і
чным
складзе
глеба
ў
тваральных
пародах
(
лёсах
,
лёсападобных
і
марэн
-
ных
адкладах
)
пераважна
сугл
і
н
і
стага
і
супясчанага
грануламетрычнага
складу
,
на
добра
дрэн
і
раваных
участках
.
Асно
ў
ныя
мас
і
вы
і
х
узвораны
і
выкарысто
ў
ваюцца
ў
земляробстве
.
У
прыродным
стане
заняты
звычайна
яловым
і
лясам
і
.
Марфолага
-
генетычная
характарыстыка
дзярнова
-
палева
-
падзол
і
стых
глеба
ў
,
разв
і
тых
на
магутных
лёсападобных
суглінках
паказана
на
рыс
.40.
Адметнай
асабл
і
васцю
глеба
ў
гэтага
падтыпу
з
'
я
ў
ляецца
палевая
афарбо
ў
ка
падзол
і
стага
га
-
рызонта
А
2
(
А
2
В
1
).
Для
проф
і
лю
гэтых
глеба
ў
характэрна
выразная
дыференцыя
-
цыя
на
генетычныя
гарызонты
.
У
гарызонце
А
2
адзначаецца
значнае
змяншэнне
колькасц
і
ф
і
з
і
чнай
гл
і
ны
і
і
лу
,
абменных
катыёна
ў
Са
і
Mg.
Увесь
проф
і
ль
мае
к
і
слую
або
слабак
і
слую
рэакцыю
глебавага
асяроддзя
.
Колькасць
гумусу
памян
-
шаецца
з
глыб
і
нёй
.
Дзярнова
-
палева
-
падзол
і
стыя
глебы
на
марэнных
адкладах
маюць
характэр
-
ныя
асабл
і
васц
і
,
як
і
я
абумо
ў
лены
будовай
і
х
і
м
і
чным
саставам
глеба
ў
тваральных
парод
.
На
тэрыторы
і
Беларус
і
марэнныя
адклады
больш
шырока
распа
ў
сюджаны
ў
якасц
і
подсц
і
льных
парод
.
Паверхневае
заляганне
маюць
пераважна
маладыя
марэны
апошняга
Валдайскага
зледзянення
.
Яны
займаюць
значныя
плошчы
ў
па
ў
ночных
і
па
ў
ночна
-
заходн
і
х
раёнах
рэспубл
і
к
і
.
Марфолага
-
генетычны
проф
і
ль
дзярнова
-
палева
-
падзол
і
стых
супясчаных
глеба
ў
,
як
і
я
падсц
і
лаюцца
марэнным
сугл
і
нкам
,
паказаны
на
рыс
.41.
Адметнай
рысай
гэтых
глеба
ў
з
'
я
ў
ляецца
значна
меншая
магутнасць
элюв
і
яльнай
частк
і
проф
і
лю
.
Для
грануламетрычнага
складу
характэрна
абядненне
драбназёму
пылаватым
і
часц
і
нкам
і
і
пераважная
ная
ў
насць
дробнага
і
сярэдняга
пяску
.
Вы
-
разна
прая
ў
ляецца
змяншэнне
і
лу
і
абменных
катыёна
ў
Са
і
Mg
у
падзол
і
стым
і
рэзкае
павел
і
чэнне
і
х
у
і
люв
і
яльным
гарызонце
.
Проф
і
ль
мае
слабак
і
слую
рэакцыю
,
у
н
і
жн
і
х
гарызонтах
к
і
слотнасць
часта
зн
і
жаецца
.
Сярэдняя
глыб
і
ня
зак
і
пання
ад
салянай
к
і
слаты
складае
110—120
см
.
Дзярновыя
палева
-
падзол
і
стыя
глебы
маюць
спрыяльныя
водна
-
ф
і
з
і
чныя
ў
ласц
і
васц
і
.
Аб
'
ёмная
шчыльнасць
змяняецца
звычайна
ад
0,55—1,16
г
/
см
3
у
гу
-
мусавым
гарызонце
да
1,55—1,77
г
/
см
3
у
і
люв
і
яльным
,
а
агульная
порыстасць
–
ад
52,1—55,2
да
44,5--50,4 %.
Нягледзячы
на
шэраг
адмо
ў
ных
уласц
і
васцей
(
к
і
слая
рэакцыя
,
малая
коль
-
касць
гумусу
,
невысокая
насычанасць
асновам
і
),
дзярнова
-
палева
-
падзол
і
стыя
сугл
і
н
і
стыя
і
супясчаныя
глебы
маюць
самую
высокую
прыродную
ў
радл
і
васць
сярод
дзярнова
-
падзол
і
стых
глеба
ў
Беларус
і
.
У
пара
ў
нанн
і
з
і
ншым
і
яны
лепш
за
-
бяспечаны
элементам
і
жы
ў
лення
расл
і
н
,
маюць
спрыяльныя
водна
-
ф
і
з
і
чныя
ў
ласц
і
васц
і
.
Размяшчэнне
вял
і
к
і
м
і
мас
і
вам
і
на
выра
ў
наваных
участках
рэльефу
роб
і
ць
і
х
зручным
і
для
шырокага
выкарыстання
сродка
ў
механ
і
зацы
і
.
Пры
прав
і
льнай
агратэхн
і
цы
гэтыя
глебы
могуць
даваць
высок
і
я
ураджа
і
сельскагаспа
-
дарчых
культур
з
павышаным
і
патрабаванням
і
да
глебавых
умо
ў
(
пшан
і
ца
,
яч
-
мень
,
лён
,
цукровыя
бурак
і
,
гарох
,
люцэрна
і
і
нш
.).
Па
рэспубл
і
канскай
ацэначнай
шкале
і
х
урадл
і
васць
ацэньваецца
ў
58—71
бал
.
Уласна
дзярнова
-
падзолістыя
глебы
ў
прыродных
умовах
сфарм
і
равал
і
ся
пад
сасновым
і
і
яловым
і
лясам
і
на
рыхлых
водна
-
ледав
і
ковых
,
азёрна
-
ледав
і
ковых
і
старажытнаалюв
і
яльных
бескарбанатных
глеба
ў
тваральных
паро
-
дах
пры
аслабленым
паверхневым
і
ў
нутрыглебавым
сцёку
.
Маюць
падзол
і
сты
гарызонт
белаватага
або
палева
-
белаватага
колеру
.
Ад
дзярнова
-
палева
-
падзол
і
стых
глеба
ў
,
як
і
я
сфарм
і
равал
і
ся
на
так
і
х
самых
пародах
,
адрозн
і
ваюцца
больш
н
і
зкай
ём
і
стасцю
паглынання
і
абядненнем
падзол
і
стага
гарызонта
аморфным
і
акс
і
дам
і
Fe
2
O
3
i Al
2
O
3
.
Дзярнова
-
падзол
і
стыя
глебы
на
рыхлых
адкладах
маюць
своеасабл
і
выя
знешн
і
я
адзнак
і
і
ў
ласц
і
васц
і
,
як
і
я
ў
значнай
ступен
і
вызначаюцца
характарам
глеба
ў
тваральных
парод
(
нязначная
колькасць
фракцы
і
ф
і
з
і
чнай
гл
і
ны
,
н
і
зкая
вода
ў
трымальная
здольнасць
,
добрая
водапран
і
кальнасць
).
Проф
і
ль
цал
і
нных
глеба
ў
гэтага
падтыпу
звычайна
ў
ключае
наступныя
гарызонты
:
А
0
–-
А
1
А
2
–-
А
2
В
1
–-
В
1
–-
ВС
–-
С
g
.
Пры
асваенн
і
пад
ворыва
адбываецца
трансфармацыя
верхн
і
х
гарызонта
ў
глебы
.
Марфолага
-
генетычныя
асабл
і
васц
і
ў
ласна
дзярнова
-
падзол
і
стых
ворных
глеба
ў
паказаны
на
рыс
.42.
Характэрным
і
адзнакам
і
гэтых
глеба
ў
з
'
я
ў
ляюцца
вельм
і
малая
колькасць
абменных
катыёна
ў
і
невял
і
кая
ём
і
стасць
паглынання
ў
гумусавым
гарызонце
.
Проф
і
ль
і
х
практычна
не
дыферэнцыраваны
па
ная
ў
насц
і
і
лу
,
наз
і
раецца
паступовае
зн
і
жэнне
і
л
і
стых
часц
і
нак
і
м
і
неральных
акс
і
да
ў
з
глыб
і
нёй
.
Значэнн
і
вел
і
чын
і
рН
і
ступен
і
насычанасц
і
асновам
і
могуць
з
глыб
і
нёй
прыкметна
павял
і
чвацца
.
Глебы
гэтага
падтыпу
адрозн
і
ваюцца
невял
і
кай
коль
-
касцю
гумусу
і
элемента
ў
жы
ў
лення
расл
і
н
.
Узровень
урадл
і
васц
і
дзярнова
-
падзол
і
стых
глеба
ў
,
як
і
я
сфарм
і
равал
і
ся
на
пародах
лёгкага
грануламетрычнага
складу
,
ацэньваецца
ў
18–44
балы
;
яны
пры
-
датныя
для
вырошчвання
менш
патрабавальных
для
ў
мо
ў
росту
сельска
-
гаспадарчых
культур
(
аз
і
мае
жыта
,
луб
і
н
,
бульба
і
і
нш
.).
Так
і
я
глебы
распа
ў
сюджаны
па
ў
сёй
тэрыторы
і
кра
і
ны
,
аднак
больш
за
ў
сё
яны
трапляюцца
ў
раёнах
Гомельскай
і
Брэсцкай
абласцей
.
Для
павышэння
і
х
прадуцыйнасц
і
неаб
-
ходна
шырокае
ў
караненне
с
і
дэрацы
і
,
унясенне
вял
і
к
і
х
доз
арган
і
чных
і
м
і
неральных
угнаення
ў
.
Дзярнова
-
падзолістыя
эрадзіраваныя
глебы
.
Утварэнне
глеба
ў
гэтага
пад
-
тыпу
звязана
з
разбурэннем
верхн
і
х
гарызонта
ў
глебавай
то
ў
шчы
паверхневым
і
водам
і
або
паветрам
.
Паводле
ступен
і
разбурэння
глебавага
проф
і
лю
паверхневым
і
водам
і
эрадз
і
раваныя
глебы
падзяляюцца
на
слабазмытыя
,
сярэд
-
нязмытыя
,
моцназмытыя
і
вельмі
моцназмытыя
.
Пара
ў
нальная
характарыстыка
дзярнова
-
падзол
і
стых
эрадз
і
раваных
глеба
ў
прыведзена
ў
табл
.31.
Як
в
і
даць
,
з
павел
і
чэннем
ступен
і
эрадз
і
раванасц
і
ў
зрастаюць
гадавыя
страты
верхняга
ў
радл
і
вага
слоя
глебы
,
рэзка
змяншаецца
ная
ў
насць
і
запасы
гумусу
ў
ворным
гарызонце
,
моцна
пагаршаюцца
ф
і
з
і
чныя
ў
ласц
і
васц
і
.
Запасы
в
і
льгац
і
ў
сярэдняй
частцы
сх
і
лу
на
30%
меншыя
,
чым
на
выра
ў
наванай
тэрыторы
і
.
Ветравая
эроз
і
я
(
дэфляцыя
)
прая
ў
ляецца
на
глебах
лёгкага
грануламетрычна
-
га
складу
і
на
асушаных
тарфян
і
ках
.
Па
ступен
і
дэфл
і
раванасц
і
дзярнова
-
падзол
і
стыя
глебы
падзяляюцца
на
:
слабадэфліраваныя
--
разбурана
і
знесе
-
на
ветрам
менш
за
палав
і
ну
ворнага
гарызонта
,
узворваецца
гарызонт
А
2
В
або
А
2
;
сярэднедэфліраваныя
–-
разбураны
по
ў
насцю
ворны
гарызонт
,
узворваецца
гары
-
зонт
В
;
моцнадэфліраваныя
–-
разбураны
часткова
і
люв
і
яльны
гарызонт
В
,
узвор
-
ваецца
н
і
жняя
яго
частка
або
подсц
і
льная
парода
.
З
-
за
водна
-
эраз
і
йных
працэса
ў
у
падножжы
сх
і
ла
ў
фарм
і
руюцца
намытыя
глебы
,
як
і
я
падзяляюцца
на
слабанамытыя
–-
магутнасць
намытага
слоя
не
пера
-
вышае
20
см
,
сярэдненамытыя
–-
магутнасць
намытага
слоя
20—50
см
і
моцна
-
намытыя
–-
магутнасць
намытага
слоя
больш
за
50
см
.
Вылучаюцца
таксама
на
-
веяныя
глебы
па
магутнасц
і
нанесенага
слоя
:
слабанавеяныя
–-
магутнасць
наносу
да
10
см
,
сярэдненавеяныя
–-
да
25
см
і
моцнанавеяныя
–-
больш
за
25
см
.
Дзярнова
-
падзол
і
стыя
глебы
,
як
і
я
трап
і
л
і
пад
дзеянне
водна
-
эраз
і
йных
працэса
ў
,
прымеркаваны
да
ў
згорыстага
рэльефу
і
глеба
ў
тваральных
парод
гл
і
н
і
стага
і
сугл
і
н
і
стага
грануламетрычнага
складу
.
Найбольшае
пашырэнне
яны
атрымал
і
ў
па
ў
ночнай
і
цэнтральнай
частках
рэспубл
і
к
і
.
Дэфл
і
раваныя
глебы
значныя
плошчы
займаюць
у
раёнах
Палесся
,
дзе
пераважаюць
пясчаныя
глеба
ў
тваральныя
пароды
.
Па
матэрыялах
абагульнення
глебава
-
эраз
і
йных
даследавання
ў
,
у
кра
і
не
эрадз
і
равана
ў
той
ц
і
і
ншай
ступен
і
каля
550
тыс
.
га
сельскагаспадарчых
зямель
.
І
х
выкарыстанне
магчыма
тольк
і
пры
глебаахо
ў
ным
земляробстве
.
Дзярнова
-
падзолістыя
акультураныя
глебы
.
Гэты
глебавы
падтып
фарм
і
руецца
пад
уплывам
навукова
абгрунтаваных
прыёма
ў
уздзеяння
на
глебы
.